मुख्यमंत्री डॉ. सावंत हांकां हें शिवधनुश्य पेलतलें ?

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

मुख्यमंत्री डॉ. सावंत हे ह्याच भोवजन समाजाक न्याय मेळोवन दिवपाक येसस्वी थारले जाल्यार तांचो राजकी फुडार आनीक उंचेल्या पांवड्यार वचपाक शकता, पूण…

अामचें सरकार मुंडकारांचें, भाटकारांचें न्हू, अशें विधान मुख्यमंत्री डॉ. प्रमोद सावंत हांणी वास्कोचे कार्यावळीन उलयतना केलां. तांच्याच सरकारचो घटक आशिल्ल्या मगोचे मांद्रेंचे आमदार जीत आरोलकार हांणीय अचकीत कुळ- मुंडकारांचो विशय घेवन आंदोलनाची भाशा सुरू केल्या. मुक्तीची 62 वर्सां जांवुनूय बी आजून मुळ गोंयकार जमीन मालकी हक्कां पसून वंचित आसात. तांचो विशय निकालांत काडपाचोच आसा, पूण मुख्यमंत्री डॉ. सावंत गोंय मुक्ती उपरांत गोंयांत येवन राविल्ल्या नव गोंयकारांक कुळाचे अधिकार दिवपाची भाशा करपाक लागल्यात. अनधिकृत घरांचो विशयूय बी चर्चेक येवपाक लागला. हें सगलें पळयलें, आयकले उपरांत लोकसभा वेंचणुकेची ही तयारी चल्ल्या, हें वेगळें सांगपाची गरज ना. कुळ- मुंडकारांचो विशय आनी भाटकारशाय आड उलोवप म्हटल्यार उज्या कडेन खेळ करप हें मुख्यमंत्र्यांक खबर आसतलेंच.
मुख्यमंत्री डॉ. सावंत हे पाळी- कोठंबीचे. तांचे जाण्टे पाळी- कोठंबी गांवांत स्थायिक जाल्ले. हो थंयच्या मुळाव्या गांवकारांचें वर्चस्व आसपी गांव. तांतूंत सावंत कुटुंब कुळावी आशिल्ल्यान अशा कुटंबांच्यो व्यथा तांकां बरेतरेन खबर आसतल्योच. घडये हाकाच लागून ते कितलेशेच फावटी कोमुनिदादी आड उलयल्यात. आतां भाटकारांक चाळोवन घालपाक तांणी मुंडकारांच्या फुडारपणाचो बावटो हातांत घेतलां. पुर्तुगाला आड उलोवप खूप सोपें म्हूण भाटकारां आड उलयल्यार चलपाचें अशें जर ते चिंत्तात जाल्यार ती तांची घोडचूक जांव येता. गोंयच्या जमिनी विशीं उलयतना फाटलो इतिहास अभ्यासचो पडटलो. तो डॉ. सावंत हांणी खरोच केला काय कितें हेंवूय पळोवचें पडटलें.
गोंयांत पुर्तुगीजां परस थळाव्या गोंयकारांचेर भाटकारांनी आनी सरंजामशायेनूच चड अन्याय केल्लो, अशें कितल्याशाच गजालींतल्यान कळटा. मगो पक्षाची निर्मितीच मुळांत हेच विचारधारेंतल्यान जाल्ली. मगो आनी भाऊसायब बांदोडकारान ह्याच भाटकारांच्या तावडींतल्यान गोंयकारांक मुक्ती मेळोवंन दिवपाचें उतर दिल्लें. ताचो परिणाम म्हूण गोंयांत जाल्ले 1963 चे पयले वेंचणुकेंत मगो पक्षाचें सरकार सत्तेर आयलें. काँग्रेसीन चडशा उच्चवर्णियांक आनी भाटकारांक तिकिटी दिल्ल्यो, पूण एकलोय वेचूंन येवंक शकूंक ना. हाचे वयल्यान सामान्य गोंयकारांच्या मनांत ह्या घटकां विशीची तिडक दिसून आयली.
भाऊसायबा वटेनूय कांय भाटकार आनी उच्चवर्णीय आशिल्ले, पूण तांचे विशीं लोकांच्या मनांत आदर आशिल्लो जांव येता. युगो वटेन भाटकार आशिल्ले, पूण ते पुर्तुगाला विशी लागसाण आसपी लोक आशिल्ल्यान तो घटक युगो कडेन रावलो. वेंचून येतकच पयलींच भाऊसायबान कृशी कुळ कायदो मंजूर केलो आनी आपूण दिल्लें उतर पाळ्ळें. तांचे उपरांत तांची धुव शशिकला काकोडकार हांणी मुंडकार संरक्षण कायदो, 1975 मंजूर केलो आनी मुंडकारांक तांचे हक्क दिवपाचे वटेन एक म्हत्वाचें पावल मारलें. ह्या दोनूय कायद्यांक लागून भाऊसायब आनी शशिकलाताई हांकां कितें कितें सोसचें पडलें आनी तांचेआड कितल्यो कुरघड्यो जाल्यो हाचोय नियाळ मुख्यमंत्री डॉ. सावंत हांणी घेवचो पडटलो. कुळ कायद्याक आतां 60 वर्सां जालीं आनी मुंडकार कायदो येवन 48 वर्सां जाली तरी आजूनय लोकांक तांचे कुळ आनी मुंडकार हक्क मेळूंक ना कित्याक, हाचोय अभ्यास करप गरजेचें.
मगो फुडाऱ्यांक हे दोनूय कायदे पुरायपणान चालीक हाडूंक अपेस आयलें. मागीर भाटकारांच्या मजतीन हेच भोवजन समाजाचे फुडारी कुळांक आनी मुंडकारांक न्याय मेळोवंन दिवचे सोडून आपूणच नवे भाटकार जाले. हो एक वेगळो संशोधनाचो विशय. आतां मुख्यमंत्री डॉ. सावंत हांकां जतनाय घेवची पडटली, ती म्हटल्यार ते खरेंच कुळांक आनी मुंडकारांक न्याय मेळोवन दितले काय फाटल्या कांय फुडाऱ्यांचो वारसो फुडें व्हरून पड्ड्या फाटल्यान भाटकारांक मजत करतले, हें आतां तांचे फुडले कृती वयल्यान दिसून येतलें.
गोंयचें आदले मुख्यमंत्री मनोहर पर्रीकार हांणी भाऊसायबांचो बरोच अभ्यास केल्लो. भाऊसायब हांच्या राजकी येसाची फाटभूंय आनी सत्तेर आयले उपरांत मरणा मेरेन तांणी कशें सरकार चलयलें हाचोय अभ्यास आनी चिकित्सा पर्रीकार हांणी केल्ली. तांणी आपल्या राजकी वावरांत तांतूंतल्यो कांय गजाली आपणावपाचो प्रामाणीक यत्नूय बी केल्ल्याचें दिसता. सरकारचो मुखेली म्हूण तांचो धेंक आनी पक्ष संघटनेचेरूय हुकुमत अशी तांची स्टायल भाऊसायबांचें ‘इमिटेशन’ म्हणचें पडटलें. पर्रीकार हे स्वत उच्चवर्णीय आसूनूय तांणी भोवजन समाजां मदीं आपली एक अशी प्रतिमा तयार केली की भोवजन समाजाचेच तांचे वांगडी श्रीपाद नायक, लक्ष्मीकांत पार्सेंकार, राजेंद्र आर्लेकार हांचे परस भोवजन समाज तांकांच आपलो कैवारी म्हणपाक लागलेले. पर्रीकार हांणी कितल्याशाच भोवजन, विशेष करून ह्या समाजाचो व्हड घटक आशिल्ल्या भंडारी ज्ञातीच्या मनशांक फुडारी केले. पूण ही निवड करताना मात तांच्या हाता खाला आनी फुडारा खाला चेपून रावपीच लोकांची तांणी निवड केली. भंडारी समाजांतल्या रवी नायक, विष्णू वाघ हांचे कडेन तांचें पटूंक ना, कित्याक तर हे दोनूय फुडारी स्वताचें एक वेगळें वलय आसपी फुडारी आशिल्ले. पर्रीकार हांणी ह्याच भोवजन समाजाक नदरे मुखार दवरून कितल्योशोच सामाजीक येवजण्यो तयार केल्यो. दयानंद समाजीक सुरक्षा येवजण, गृह आधार येवजण ते भायर आनीक खूब गजाली आसात. या येवजण्यांच्या बळाचेर ते गोंयातल्या सामान्यांच्या घरांघरांनी पावले. पूण आपल्या पुराय राजकी कारकिर्दींत तांणी भोवजन समाजाचे जमिनी संबंदीच्या मुखेल विशया कडेन केन्नाच गंभीरपणान पळोवंक ना.
कुळ- मुंडकारांचो विशय ते सोपेंपणान सोडोवंक शकताले, पूण तांणी तें केलें ना. ते उच्चवर्णीय आशिल्ल्यान भाटकार आनी व्हडले जमीन धनी हे तांचे कडेन कॉत्रपण घेवंक शकना आशिल्ले आनी चर्चेतल्यान कितें तरी तोडगो काडून कुळ- मुंडकारांचो विशय एकदाचो सुटावो जांवक शकता आसलो, पूण कांयच घडूंक ना. भोवजन समाजा मदीं तांचे विशीं आशिल्ली अपुरबाय कालांतरान कमी कमी जायत गेली आनी निमणें पर्रीकार हांणी आमकां तोपी घाली, अशी तांची समजूत जाली. पर्रीकार हांचे उपरांत सरकारचें मुखेलपण जेन्ना डॉ. सावंत हांचे कडेन आयलें तेन्ना कितल्याशाच जाणांक अजाप दिसलें, पूण भाजपाचे वरिश्ठ, बुदवंत हांकां गोंयकारांची नाळ अचूकपणान खबर आसली आनी तांतूतल्यानूच तांणी भोवजन समाजाक लागींचो असो फुडारी कोण दिसलो जाल्यार हो नितळ चारित्र्य, हांसरो चेरो आनी काम करपाची जिद्द आनी उच्च शिक्षण आशिल्लो तरणाटो फुडारी. म्हूण डॉ. प्रमोद सावंत हांची निवड जाली.
भाजपच्या वरिश्ठांनी केल्ली ही निवड निर्विवाद थारली. 2019 सांत ‘सिलेक्टेट मुख्यमंत्री’ म्हूण ताबो घेतले उपरांत 2022 सांत ‘इलेक्टेट मुख्यमंत्री’ म्हूण आपलें कर्तृत्व सिद्ध करून, मुख्यमंत्री डॉ. सावंत हांणी आपली निवड सार्थ थारयली. भाजपा श्रेष्ठींचो विस्वास संपादन केलो. आज राश्ट्रीय पातळेचेर भाजपा श्रेष्ठींचो तांकां पुराय तेकों आसा. म्हणूनच तर तांच्या पक्षांत काँग्रेसींतल्यान भितर आयिल्ल्या कांय असंतुश्ट आत्म्यांनी सुरू केल्ल्या कारवायांक दिल्लींत कोणूच भीक घालीनात, हें स्पश्ट जालां. भाजप हो उच्चवर्णियांचो पक्ष, पूण आतां प्रधानमंत्री नरेंद्र मोदी हे ओबीसींतल्यान आशिल्ल्यान भाजपान भोवजन समाजाचेर प्रभाव घाला.
भाजपान भोवजनवादाचो जे तरेन राजकारणांत उपेग करून घेतलां तें पळयत जाल्यार तांच्या येसाची मोख तीच जावन आसा. आतां मुख्यमंत्री डॉ. सावंत हे ह्याच भोवजन समाजाक न्याय मेळोवन दिवपाक येसस्वी थारले जाल्यार तांचो राजकी फुडार आनीक उंचेल्या पांवड्यार वचपाक शकता, पूण हें दिसता तितलें सोपें ना. हें नवें शिवधनुश्य तांणी हांतात घेतलां खरें, पूण तें तांकां पेलतलें?

किशोर नायक गांवकार
7774039242