भांगरभूंय | प्रतिनिधी
पान, पड, उदकाच्या पेल्यान ओवाळणी करून मानेस्तांक येवकार दिवप. सुंदर अशी ही रीत मनाक खूब भावली. त्या भायर तांचें तें रुचीक जेवण आनी रातच्या वेळार जाल्ली सांस्कृतीक कार्यावळ.
ज्येश्ठ साहित्यीक हेमा बाय नायक हांचे अध्यक्षते खाला हालींच मंगळुरा 25 वें अ. भा. कोंकणी साहित्य संमेलन जालें. दोनूय दीस कोंकणी भाशा आनी कोंकणी लोकां खातीर खूब खास आशिल्लें. ह्या संमेलनातल्यान हांव स्वता खूब कितें शिकलें. खूब कितें अणभवलें. कोंकणीच्या मोगान फक्त गोंयचेच न्हय तर केरळ साकून, महाराष्ट्र आनी मंगळुरचें लोक लेगीत हाजीर आशिल्ले. कोंकणी खातीर लोकांचो मोग, आदर आनी खोस पळोवन काळीज उपाट खोशयेन भरलें. एकाच माटवान वेगवेगळ्या वाठारांतले लोक एकामेकांक मेळटालें, भासाभास करताले, कोंकणीचो फुडार, तिची स्थिती आनी दिशा हाचेर चर्चा करताले, तें पळोवन मनाक बरें दिसलें.
मंगळुरच्या शारांत हांव पयलेंच फावट पाविल्लें. हें शार कशें कितें आसतलें, थंयची भास, लोकांचें खाण- जेवण, झाडां- पेडां आदी गजाली जाणून घेवपाची उमळशीक लागिल्ली. हांव भोव उपकारी, म्हज्या गोंय विद्यापिठांतल्या शिक्षकांचें, जांणी आमकां मंगळूर व्हरपाचो भार खांदार घेतलो. कोंकणी विभागाचे मुखेली डॉ. हनुमंत चोपडेकार सर, डॉ. प्रकाश पर्येंकार सर आनी रमा मुरकुंडे मीस हांच्या आदारान आमी ह्या संमेलनाक हजेरी लावंक पावलीं. विद्यापिठांतल्यान आमी विद्यार्थी आनी शिक्षक मेळून 21 जाणां मंगळूरा गेल्ली. हें दोनूय दीस खूब मजेन गेले.
रेल्वेंतल्यान सगल्यां बरोबर प्रवास करप म्हणल्यार एक वेगळीच मजा. रेल्वेंत हांव दुसरें फावट प्रवास करतालें. तिसरेक आशिल्लें तेन्ना पयलेच फावट हांव रेल्वेंत बसून तिरुपती गेल्लें ती याद जाता. तेन्ना खूब ल्हान आशिल्ल्यान चड कांय खबर ना. पूण मज्जा केल्ली तें विसरुं शकना. मंगळुर शार कशें आसतलें आनी विश्व कोंकणी केंद्र मुळांत कितें आनी थंय कितें आसा, हें सगलें पळोवपाची तान लागिल्ली. प्रवास करतना एकामेकांक आनीक जाणून घेवपाक संद मेळ्ळी. अपुरबाय दिसता ती म्हज्या शिक्षकांची, जांणी आमकां इतलें सांबाळ्ळें आनी पावला- पावलाक आमची खूब जतनाय घेतली. तांकां देव बरें करुं.
कोंकणी साहित्य संमेलन यशस्वी जालें. तांणी वेवस्था केल्ली तें पळोवन बरें दिसलें. आमकां कसलोच त्रास जालो ना. वेळार जेवण- खाण, उदक, रावपाक जागो, येवपा वचपाक बसी… साहित्य संमेलनाच्या माटवांत जायत्या गजालींचेर भासाभास जाली. देखीक बालसाहित्याचेर, नाटकांचेर, कोंकणीच्या फुडाराचेर, कोंकणीत कितें जावपाक जाय आनी कितें करपाक जाय, तिची दिशा, कोंकणी खंयच्या पांवड्यार आसा… वेगवेगळी प्रपत्रां सादर जालीं. परिसंवाद जाले.
तोखणाय दिसता ती त्या एका खिणाची, जंय आपले विचार मांडपाक फक्त मंगळुराचेच न्हय तर जंय खंय कोंकणीचें लोक शिंपडून पडल्यात तांकां लेगीत आपले विचार मांडपाची संद दिली. आपल्या वाठारांत कोंकणी खंय पावल्या, ती खंयच्या पांवड्यार आसा, कोंकणीत कितें जावपाक जाय हाचेर भाश्य जालें. केरळ साकून, गोंय, मंगळूर, मुंबय सावन सगळ्यांनी दरेका सत्रांत वांटो घेतलो.
जायत्या लोकांकडेन, कवी- कवियत्री, लेखक- लेखिका आनी हेरां कडेन वळख जाली. माटवाच्या भायर घाल्ले पुस्तकांचे स्टॉल आनी ती विक्रेक दवरिल्ली पुस्तकां घेवपाक लोकांनी केल्ली गर्दी लेगीत मनाक भावली. हांवेन स्वता कांय पुस्तकां घेतलीं. त्या भायर ह्या संमेलनांत एकुण 11 पुस्तकांचें लोकार्पण जालें. तरणाट्याक ते कार्यावळी पसून स्फुर्त मेळ्ळी.
मुद्दम नोंद करुं कशी दिसता, ती मंगळुरची कोंकणी संस्कृती. तिचे विशीं म्हाका खबर नाशिल्लें. ती म्हणल्यार पान, पड, उदकाचो पेलो, म्हणल्यार पान, पड, उदकाच्या पेल्यान ओवाळणी करून मानेस्तांक येवकार दिवप. सुंदर अशी ही रीत मनाक खूब भावली. त्या भायर तांचें तें रुचीक जेवण आनी रातच्या वेळार जाल्ली सांस्कृतीक कार्यावळ. तातून भितर श्री सांतेरी केळबाय, केरी- सत्तरीच्या पंगडान गोंयच्या संस्कृतीचें सादरीकरण केलें. देखीक- कळशी नाच, दवली- मांड, फुगडी आदी आनी दुसऱ्या पंगडान देखणी नाच, दिवली नाच आदी. हो कोंकणीचोच मोग आनी गोंयची कला आसली जी तांका ओडून ह्या माटवांत घेवन आयिल्ली, अशें म्हणप फट थारचें ना.
सांगपा सारकें खूब कितें आसा, जें मंगळुरच्या शारांत हांवें पुजांयलें आनी अणभवलें. कोंकणी साहित्य संमेलन सफळ जालें आनी हांगसर इतल्या पयस पाविल्ल्यान मंगळुरा भोंवपाची वा हांगा कितें पळोवपा सारकें खास आसा तें लेगीत पळोवपाची संद मेळ्ळी. हाका लागून परत एक फावट म्हज्या शिक्षकांक देव बरें करूं. विश्व कोंकणी केंद्राच्या सामकार आशिल्लें श्री कृष्णाचें देवूळ, संत आलेसियस् महाविद्यालय, तांचे वाचपघर, कोंकणी संशोधन कार्यालय, पिलकुला दायज हावज, आर्टिसन व्हिलेज, संत आलेसियस् वस्तुसंग्रहालय, कॉपेल, अवर लेडी ऑफ मिलाग्रीस इगर्ज आदीं ठिकाणां आमी पळयलीं.
पांच दिसांचो मंगळुरांत राबितो केन्ना सरलो, कळ्ळेंच ना. मंगळुर आनी गोंय तशें चड वेगळें ना, अशें म्हाका दिसून आयलें. त्या भायर तांची ती म्होवाळ कोंकणीचीं कानार पडिल्ली उतरां. खूबच गोड आशिल्लीं. परत परत तांची ती भास आयकूं अशें जातालें. मंगळुर एक सोबीत शार अशें म्हणप अतिताय जावची ना. हांवें स्वता ह्या पांच दिसांनी खूब कितें अणभवलें. गोंया परत येतना काळीज जड जालेंच, पूण परत एक फावट केन्ना तरी कोंकणीच्या मोगान हांव मंगळुरा परत पावतलें, अशें मंगळुरच्या शाराक सांगून निरोप घेतलो. सगळ्यांक दिनवास.
प्राजक्ता प्रेमानंद गांवकार
9552018689
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.