भांगरभूंय | प्रतिनिधी
वाचपघर (ग्रंथालय) म्हळ्यार पुस्तकांचें एक कोठार. वाचपघर म्हळ्यार गिन्यानाचें दिवप घेवप करपाचें एक साधन. वेळ वचना जाल्यार वाचपघरांत वचून आवडीचें पुस्तक काडून वाचून आपल्या गिन्यांनात भर घालप. आपल्या वेळाचो बरे तरेन उपयोग करप म्हळ्यार वाचन करप. वाचन केल्यार गिन्यान वाडताच, पूण गिन्याना बरोबर कितल्याशाच शब्दांची वळख जाता, विचार करपाची तांक वाचना खातीर वाडता. वाचन म्हळ्यार एक बऱ्यांतली बरी संगत. तरेतरेची पुस्तकां मेळपी एकूच थळ म्हळ्यार वाचपघर. पूण, हें वाचपघर एकाच जाग्यार स्थीर आशिल्ल्यान गांवगिऱ्या वाठारांनी रावपी लोकांक जांव शिकतल्यांक हाचो उपेग करून घेवन शक्य जायना. त्या खातीर कांय तळमळीच्या अणभवी लोकांनी मोबायल लायब्ररी हो पर्याय सोदून काडला जांवये. तांतले एक म्हळ्यार नोबेल इनाम मेळोवपी रवींद्रनाथ टागोर.
रवींद्रनाथ टागोर हे देशांतल्या शिक्षण मळाचेर नवी चळवळ सुरू करपी एक म्हालगडे. भारतीय स्वतंत्रतायेच्या चळवळी बरोबर वाचपघर चळवळींतूय तांचो मोलाचो वांटो आसा.1922 त टागोर हांणी खेडेगांवांची उदरगत, पुर्नबांदणी हो हेत मनांत दवरून वावर करपाक सुरवात केली. नोबेल पुरस्काराचे पयशे तांणी गांवगिऱ्या वाठारांची उदरगत करपाक वापरले. प्रत्येक क्षेत्रांत प्रत्येक गांवाची उदरगत जांवची अशें तांकां दिसतालें. हें तांचें ध्येय साद्य करपाक तांणी वाचपघर मळार एक नवी मळबा रेग (क्षितीज) पितारली आनी 1925 वर्सा चलांतिका लायब्ररीची सुरवात केली. तांणी केल्ली ही भोंवती वाचपघर सेवा गांवगिऱ्या लोकां खातीर, तांची उदरगत जावपा खातीर, तांची मोख संपादन करूंक उपेगी थारली. तांच्या मतान ही भोंवती वाचपघरां लोकांक जायती म्हायती, जांव दस्तावेज मेळपाक सोंपे जातलें म्हूण श्रीनिकेतनांत सुरवात केली. प्रत्येक गावांत उदरगत मंडळां स्थापन केल्लीं आनी मंडळाच्या सचिवाक वाचपघर मुखेली (Librarian) म्हण वावर करपाचो आदेश दिल्लो. ह्या काळार वाहनां तितकी नासलीं. त्या खातीर नेमिल्ले लोक चलत प्रत्येक गांवांतल्या घरांनी वचून लोकां मेरेन पुस्तकां वा हेर लोकांक गरज आशिल्ली म्हायती लोकां मेरेन पावयताले. कांय वाठारांनी बैलगाडयो, सायकलींचोय वापर जातालो. टागोरांच्या मरणां उपरांत लेगीत कांय वाठारांनी चालंतिका वाचपघरां आजूनय चालू आसात.
1953 दिल्लींत, दिल्ली भौशीक वाचपघरान, दिल्लींतल्या कांय वसणुकांनी आनी कांय गांवगिऱ्या वठारांनी सेवा दिवपाक सुरवात केली. ह्याच दिल्लीच्या भोंवत्या वाचपघरांक चलती फिरती लायब्ररी अशें नांव दिलें. सद्याक दिल्ली वाचपघराचीं भोंवती वाचपघरां 70 वाठांरानी सेवा दिता.
भारतांत पयलें भोंवतें वाचपघर मनारगुडी गांवा लागसर मेलावाल गांवांत (तिरुवरूर तालुको) 1931 वर्सा जालें. पुस्तकांनी भरिल्ली बैलगाडी 21 आॅक्टोबर 1931 दिसा मनारगुडीच्या रस्त्यांचेर भारताचें पयलें भोंवतें वाचपघर धांवपाक लागलें. भोंवत्या वाचपघराची सुरवात करपाचो तर्क पयलेच फावट राव बहादूर एस. वी. कानागसबाइ पिल्लई नांवाच्या मनारगुडीच्या एका इंजिनियराचे तकलेंत आयलो आनी तो तांणी अस्तित्वांत हाडलो. ह्या भोंवत्या वाचपघराचें उक्तावण ग्रंथशास्त्राचे जनक दो. शियाली रामामृत रंगनाथन हांणी केल्लें.
थिरुवनामलाई गांव आनी भोंवतणच्या वाठारांनी रावतल्या आनी थंयच्या शाळांनी वचपी भुरग्यांक शिक्षणीक पुस्तकां शिवाय कांय हेर आनी वाचपाक मेळना. कांय भुरग्यांक तर खऱ्यांनीच वाचपाची आवड आसा, तांची ही आवड आनी वाचपाची तान भागयता रेगेनबूग नांवाची संस्था. ही संस्था थिरुवनामलाई आनी लागींच्या वाठारांनी रावपी भुरग्यांक पुस्तकां पावोवपाचें काम करता. संस्थेचे कामगार हें पुस्तकां पावोवपाचें काम मोटारसायकलींनी करतात. दिसभर चलपी शाळा आनी सांजे वेळार चलपी शाळांनी शिकपी भुरग्यांक हाचो खूब फायदो जाता. ह्या भुरग्यांक वांगडी कार्ड आसता. एक सुमान सोडून रेगेनबूग संस्थेचीं भोंवती वाचपघर गांवांनी फावटी मारतात.
केरळांतल्या वायनाड तालुक्यांतल्या मोथक्कर गांवतली एक बायल मनीस चलपी जिवें वाचपघर जावन वाचप्यांक सेवा दिता. हांगासरल्या प्रतिभा भौशीक वाचपघरांत काम करपी राधामणी नांवाची अस्तुरी प्रतिभा वाचपघराच्या सदस्यांक सुमानातल्या स दीस पुस्तकां तांच्या घरा व्हरून दिता आनी आठ दीस जाल्या उपरांत ती पुस्तकां वचून हाडटा. प्रत्येक पुस्तकाची आनी वाचकांची ती आपले वहींत नोंद करता. बाजार हाडपाचे पोतयेंत राधामणी पुस्तकां वाचकां मेरेन पावोपाचें काम करता. ह्या बरोबर ती ह्या वाठारांतल्या भुरग्यां मदीं वाचनाची आवड निर्माण करीत आसा. कोरोनाच्या वेळार सगळें बंद आशिल्ल्यान लोक तिची उमळशिकेन वाट पळेताले अशें ती सांगता. लोकांची वाचनाची आवड सांभाळपी राधामणी चलून भोंवून वाचकांक सेवा दिता. म्हणून तिका वाॅकींग लायब्रेरियन म्हणटात.
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
