भांगरभूंय | प्रतिनिधी
पयलीं ट्रिपल वासीन देड म्हयन्याचेर दितालीं, आतां पॅंटावालंट वासीन आयलां ज्यातून 1) हॅपटायटीस बी (रक्तकामीण), 2) टिटॅनस (धोणकूटी), 3) डिफ्तेरिया (कांटेर), 4) परट्युसिस (कोले खोकली) आनी 5) हिब (हिमोफ़ीलस इन्फ़्लुएन्जा) अशीं एकाच बरोबर पांच वासिनां आशिल्लें इंजेक्शन दितात. एका एका म्हयन्याच्या अंतरान तीन इंजेक्शनां दिवपाचीं आसतात. टिटॅनस म्हणजे (धोणकुटी) पयलीं तीन दिवन परत देड वर्साचेर, 5 वर्साचेर, 10 वर्साचेर आनी 15 वर्सांचेर दिवपाचीं आसतात. डिफ़्तेरिया म्हणजे कांटेर जाल्यार भुरग्याक खूब त्रास जातात, ताळ्याचेर धवो पडदो कसो तयार जावन खूब जोर येता, गिळपाक जायना, उलोवपाक तशेच श्वासाक त्रास जांवक शकता, कार्डाय्टीस (काळजाक बाधा ), न्युराय्टिस (शिरांक बाधा) नेफ्राय्टीस (मुत्रपिंडाक बाधा) अशे त्रास जावन भुरग्यांचे हाल जांवक शकता. म्हणून हें वासीन गरजेचें. एका- एका म्हयन्याच्या अंतरान तीन वासिनां दिवपाचीं आसतात. परत देड वर्साचेर आनी 5 वर्साचेर दिवपाचीं आसतात. 10 आनी 15 वर्सांचेर दिवंक मेळत जाल्यार फायद्याचें.
परट्युसिस म्हणजे कोलेखोकली जायत जाल्यार खांकून- खांकून भुरग्याक खूब दीस त्रास जातात. दोळ्यांत रक्त दाटून येता, तशेंच मेंदवांत रक्त जमा जावंक शकता आनी मेंदवाक सूज येवून मेंदवाच्या कामांत बाधा येता, थंडी भरूंक शकता, प्रतिकार शक्त कमी जावन फ़ुडें टीबीचें दुयेंस जांवक शकता. म्हणून हें वासीन गरजेचें. हिमोफ़िलस इन्फ़्लुएन्जा बी दुयेंस जोर येवन मेंदवाक सूज येवपाक शकता. थंडी भरूंक शकता तशेंच प्रतिकार शक्ति कमी जावन बाकी दुयेंसां जांवक शकतात.
जपानीज एन्सेफ़लायटिस म्हणजे मेंदूजोर वासीन, 9 म्हयन्यांचेर नाजाल्यार साथीच्या वेळार दिवप उपेगाचें. मेंदुजोर दुयेंस खूब वायट. जोर येवन ओंकारी जावप, मारुन येवप, बेशुद्ध जावप अशें जाता. भुरगें दगावपाक सुद्दां शकता. निवळून सुद्धां मेंदवाक मार बसून फुडें शिक्षणांत फाटीं उरूंक शकता.
मिजल /ए. एम. आर वासीन हें हुरहुरें ह्या दुयेंसाचेर दिवपाचें वासीन, जें 9 म्हयन्याचेर दिवप आसता. हुरहुरें भुरग्याक खूब त्रास करता. जोर आनी आंगार पुळेर, तोंडांत तांबडो पुळेर, अशे काना फाटल्यांतल्यान, पोल्या वेल्यान सुरवात जावन सगळे आंग भर येतकीर जोर वता. रुच वता आनी एक- एक वेळ छातयेन थंडी भरता, मेंदवाक सूज येता. आदल्या काळांत भुरगें मरतालें सुद्धां. खंयच्या भुरग्याक चड त्रास जातलो हें कळपाक मार्ग नाशिल्ल्यान सगळ्यां भुरग्यांक वासीन दिवपाची खूब गरज आसता. हें वासीन 6 म्हयन्यांनी, म्हणल्यार 15 म्हयन्यांचेर परत दिवपाची गरज आसता. तेन्ना एकोडें हुरहुऱ्याचें वासीन दिनास्तना ए. एम. आर म्हणतात तें वासीन दितात. आतां 9 म्हयन्याचेर तें दितात.
ए. एम. आर. मिजल, मंमप्स आनी रुबेला म्हणल्यार हुरहूरें, गालगुटां आनी सुरसुरें या दुयेंसांवेलीं तीन वासिनां एकांतच आशिल्लें इंजेक्शन 15 म्हयन्यांचेर दिवपाचें आसता. मंमप्स म्हणजे गालगुटां म्हणल्यार दोनय पोल्यांत आशिल्ल्या लाळ जावपाच्या ग्रंथींक सूज येता, खूब जोर येता आनी खाता आसतना कळी येवन खूब त्रास जाता. वय वाडटा तितले त्रास चड जातात. केन्ना केन्नाय चल्या भुरग्याच्या अंडकोशाक सूज येवून फुडें भुरगी न जावपाचो प्रोब्लॅम उरुंक शकता.
रुबेला वा जर्मन मिजल म्हणजे सुरसुरें पळोवपाक साधो आंगार आयिल्लो पूळेर, पुणून एके बायलेक गुरवारपणात आयलें जाल्यार पोटांतल्या भुरग्याक खूब देफेत जावंक शकता. काळजाचो, दोळ्यांचो अशे तरेतरेचे देफ़ेत जावंक शकतात. भुरगें असले परिस्थितींत तशेंच पोटांत वाडूंक दिंवक मेळना. म्हणून हें दुयेंस जावचें न्हय म्हणून वासीन खूब गरजेचें. चलयांक फ़ुडें 13 -14 वर्सांचेर रुबेला वासीन म्हणून एकोडेंच वेगळें वासीन ह्याच दुयेंसाचेर दिवचें पडता.
वयर सांगल्यांत तीं सगलीं वासिनां सरकारी हाॅस्पिटलांनी मेळटात. त्या भायर आनीक खूबश्या दुयेंसांचेर वासिनां तयार केल्लीं आसात, जीं आतां मेरेन फक्त खाजगी दवाखान्यांनी मेळटात. जांकां शक्य आसा आनी जमता तांणीं तीं दिवचीं.
रोटा वायरस वासीन हें भुरग्याक ओंकारो आनी पातळ उदका सारको संडास जाता, त्या गॅस्ट्रोअॅन्टेरायटीस साथीचेर दिवपाचें वासीन. ही साथ खूब भयानक जांवक शकता. आंगांतलें उदक वचत रावत जाल्यार सोर लावचो पडटा आनी केन्ना केन्नाय भुरगें मरपाकूय सुद्धां शकता. देड म्हयन्याचेर सुरवात करून एका- एका म्हयन्याच्या अंतरान दोन वा तीन वासिनां दिवपाचीं आसतात. जन्म ते पांच म्हयन्या मेरेनूच हें वासीन दिवपाचें आसता.
टायफ़ॉयड वासीन हें टायफ़ॉयड दुयेंसाचेर दिवपाचें वासीन. टायफ़ॉयड जोरा बद्दल खूब जाणांक खबर आसतली. खूब दीस जोर येवप, अशक्ताय येवप, पोटांत आंतकड्यांक सूज येवप, अल्सर जावप, केन्ना केन्नाय आंतकड्यांक बुराक जावन पोटाच्या पड्द्याक सूज येवप, उदक जावप अशे तरेतरेचे त्रास जावपाक शकतात. हें दुयेंस दुशित उदकांतल्यान जाता. भुरग्यांक केन्ना केन्ना भायर वचचें पडता तेन्ना कसलेंय उदक पिवचें पडलें जायत जाल्य़ार हें दुयेंस जावपाचो भंय आसता. टायफ़ॉयड वासिनां दोन प्रकाराचीं आसतात. खंयचें दिवपाचें तें आपल्या दोतोरा कडल्यान विचारून दिवप गरजेचें. थारावीक प्रकारा प्रमाण 1 वर्सांचेर नाजाल्यार 2 वर्साचेर हें वासीन दिवपाचें आसता. परतून तीन- तीन वर्सांनी दिवप गरजेचें. टायफ़ॉयड कोनजगेंट दिवंक मेळटात. ह्या वासिनाचे दोनच डोस दिवचे पडटात.
हॅपटायटीस ए म्हणजे कामीण ह्या दुयेंसाचेर वासीन 1 वर्साचेर दिवपाचें. परत 6 म्हयन्यांनी म्हणजे पिरायेच्या देड वर्साचेर दुसरो डोस दिवपाचो. कामीण हें दुयेंस टायफ़ॉयडा भशेन दुशित उदकांतल्यान जाता. जोर येवप, जिबेची रुच वचप, ओंकारे येवप, पोटांत दुखप, चड वाडीक पावत जाल्यार मेंदवाक सूज येवन बेशुद्द जाता आनी कोमात वचूं येता, इतलें वायट दुयेंस.
चिकन पॉक्स म्हणजे फुगांवाचें वासीन 15 म्हयन्यां उपरांत दिवचें आसता. फ़ुगांव हें दुयेंस भुरग्यांक केन्नाय येवंक शकता. जोर येवप, दुखतात अशे उदकाचे फोड आंगभर येतात, तो म्हणसर जोर येता. फोड सुकूंक लागतकच जोर वता. हें दुयेंस सादें म्हणटनाच खूब त्रास करूंक शकता. फोडांनी मातेर जावन रक्तांतल्यान मेंदवाक वचूंक शकता, अशीच मेंदवाक सूज येता वा मेंदवाच्या सेरेबेलम म्हणटात त्या भागाक सूज येवन चालीक बाधा येता, तोल वचूंक लागता. भुरग्याच्या बौद्धीक वाडीक बाधा येवंक शकता. 4 ते 6 वर्सांचेर हें वासीन परत करपाची गरज आसता.
(फुडें चलता…..)
डॉ. सौ. पूर्णिमा ना. शे. उसगांवकार
9422437596
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
