भास क्लिश्ट जावपाक लागता तेन्ना ती सोंपता : तुकाराम शेट

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

दुसरी गजाल आमी करपाक जाय ती म्हणल्यार भास क्लिश्ट करप ना. नाका जाल्लीं संस्कृत उतरां हाडून भास जड करप ना. भास जेन्ना क्लिश्ट जावपाक लागता तेन्ना ती सोंपता. ती गत कोंकणीची जावची न्हय जाल्यार आमी भाशेक सादी आनी सोंपीच दवरपाक जाय. 2023 वर्साचो साहित्य अकादेमीचो बालसाहित्य पुरस्कार फावो जाल्ले लेखक तुकाराम शेट हांची आकाश गांवकार हांणी घेतिल्ली ही मुलाखत.

आकाश- 2013 वर्सा तुमच्या ‘मनमोतयां’ ह्या निबंद संग्रहाक साहित्य अकादेमीचो मुखेल पुरस्कार आनी 2023 वर्सा ‘जाण’ हे बालकादंबरेक साहित्य अकादेमीचो बाल साहित्य पुरस्कार फावो जालो. साहित्य अकादेमीचे दोन पुरस्कार फावो जावपाचें भाग्य कांय वेंचीक बरोवप्यांकूच मेळ्ळां. हे वळेरेंत तुमचें नांव जुळटकच तुमकां कशें दिसलें?
तुकाराम शेट – कांय गजालींचो अभिमान बाळगुचोच, म्हाका अभिमान आसाच. पूण फाटीं जें आमच्या लोकांनी काम केलें तें हे पुरस्कार मेळटले म्हूण न्ही. दोन-दोन तीन-तीन पुरस्कार मेळपा सारखें आदीं त्या लोकांनी काम केलां. तें पळयत जाल्यार आमकां तें तितलें व्हडलें शें दिसना, पूण म्हाका जो पयलो पुरस्कार मेळ्ळो तातूंत हांव खोशी आसां. आतां आनीक एक पुरस्कार मेळ्ळो. दुदांत साकर.

आकाश- आयज तुकाराम शेट हें कोंकणी साहित्यांतलें एक म्हत्वाचें स्थित्यंतर जाल्लें आमकां पळोवपाक मेळटा. तुमचो साहित्यीक प्रवास केन्ना सावन आनी कसो सुरू जालो?
तुकाराम शेट- हांव भुरगेपणांत वाचतालों. तातूंत पांडवप्रताप, गुलबकावली सारकीं पुस्तकां आसतालीं. आमच्या वळवय गांवांत दर शिरवाण म्हयन्यांत जाणटेलो फकूबाप्पा रामविजय नांवाचें रामायण वाचतालो. तें हांव आयकूंक वतालों. तातूंतल्यो सुंदर कथा (कांड) तो चालीन एका सुरान वाचतालो. तें आयकत रावतकच शब्दसुरांचीं वलयां मनांत तयार जातालीं. मिडल स्कुलांत तर आमकां मेळिल्ले टिचर हेर काणयां भायर कादंबऱ्यांचीं कथानकांय सांगताले. त्या वेळार येवपी दैनीक राष्ट्रमत वाचूंक ना जाल्यार चैन पडनाशिल्ली. हायस्कुलांत आसताना तर हांवें श्री. ना. पेंडसे आनी जयवंत दळवी हांच्यो कादंबऱ्यो वाचल्यों. तातूंतल्यान ललीत वाचनाची आनी भाशेची चड वळख जाली. हायस्कुलाच्या काळांत म्हजो व्हडलो भाव अपघातांत सांपडलो आनी जिणेमरणा कडेन झगडत हॉस्पिटलांत चार दीस उरलो. ताच्या मरणा उपरांत कांय दिसांनी म्हाका दुखावेगान म्हज्या भावा विशीं दोन-तीन कविता आयल्यो, त्यो राष्ट्रमताचे आयतार पुरवणेंत छापून आयल्यो. पूण म्हाका व्हडली खोस जालिना. त्या कवितांनी खरें म्हणल्यार म्हज्या मनांत उमळ फुटली. म्हज्या मनाचो घावो व्हांवलो. ह्यो कविता बरोवचे पयलीं हांव दीसपटी बरयतालों. फुडें भावाच्या मरणा उपरांत हॉस्पिटलांतल्या त्या दिसांचे कांय नोट करून मागीर डायरी बरोवपाची सोडून दिली. पूण तें नोंद करताना त्या प्रसंगाची खरसाण आनी म्हज्या मनाचें स्पंदन म्हाका जाणवतालें. उपरांत म्हज्या फुडल्या जिवितांत अशें किदें जाणवलें काय हांव तें नोंद करून दवरतालों. तांची… त्या कळ्यांचीं फुडें कांय फुलां फुल्ल्यांत.
आकाश- तुमी कविता, कादंबरी, बालसाहित्य, निबंद, आदी साबार साहित्य प्रकार हाताळ्ळ्यात. पूण तुमचो आवडीचो असो साहित्य प्रकार खंयचो?
तुकाराम शेट- हांव कविता बरयतां. कविता बरयताना मनाची तंदरी लागची आसता.. भावावस्था आसची पडटा. तशी तंदरी… धुंदी ललीत निबंदाचो विशय सूच पसून बरय मेरेन लागून उरता. सुचिल्लो विशय आनी म्हजें मन हांचें रसायण जावन निबंदांत येता आनी बरी साहित्यकृती वयर सरता. कविता आनी ललीत निबंदांचें खूब लागचें नातें आसा. विशयाचे नदरेंतल्यान बरोवप्याचें मन आनी व्यक्तित्व एकरूप जाता. मागीर ती उबी राविल्ली साहित्यकृती जिवंत जावन येता. केन्ना तिका वेगळोच अलौकीक स्पर्श जाता.
आकाश- कोणूय मनीस बरो लेखक जातलो जाल्यार पयलीं बरो निरिक्षक आसचो पडटा. तुमच्या ‘करूणायन’ ह्या कविता संग्रहांत हो बरो निरिक्षक कोरोनान पिडिल्ल्या लोकांची व्यथा उक्तायतना दिश्टी पडटा. तुमच्यांतलो हो निरिक्षक कसो तयार जालो?
तुकाराम शेट – कोरोना दुयेंसाच्या काळांतूच हांवें ‘करूणायान’ बरयलां. तातूंत सायरन वाजता, लोकांक हाडटा व्हरता, ती एम्ब्युलन्स हांगाय येता, तें सगळें मेळून त्यो कविता तयार जाल्ल्या प्रत्यक्ष अणभवांतल्यान म्हणल्यार ह्या वातावरणांतल्यान त्यो तयार जाल्यात. मजा म्हणल्यार प्रत्यक्ष त्या काळा वयल्यानूच न्हय जाल्यार तातूंत फाटभूंय लेगीत आसूंक जाय. हांवें कश्मीराचेर कविता बरयल्या पूण हांव कश्मीरांत केन्ना वचूंक ना. पूण त्याच वेळा त्याच काळांत कश्मीरचो एक ड्रायव्हर आसलो. ताणें म्हाका फोन केलो आनी हांगा म्हणूंक लागलो कांयच ना, कितें करूं? हांवें म्हणलें, हांव तुका कितेंय धाडटां. ताका थंय त्रास जाल्ले. थंय जेवणा खाणाकूय कांय ना. ताचें आनी म्हजे कविते मदलें लिंक तयार जालें. तशी पार्श्वभुमीय आसल्यार कविता आनी उबारून दिसता. कोरोनाची तशी बरीच न्युज ही चालू आसलीच आनी आमच्या गांवांत सुद्धा तें म्हाका फोनाचेर कळटालें. आमच्या गांवांत कोण भायर येवंक जायना म्हणून आडे घातले, गाडी बी येता

म्हणून. थोड्या तेंपा भितर म्हणल्यार एक म्हयन्यान सुमार ते लोक भितर पावले. म्हणल्यार कोरोना भितर पावलो.
आकाश- गोंय मेकळें जातकच कोंकणी भाशीक आसून लेगीत कोंकणी भाशे खातीर वावर करपाक लोक फाटीं फुडें जाताले. पूण कांय जाण आपले भाशेचो अभिमान राखून तिचे उदरगती पासत वावुरपाक लागले. तातूंतलेच तुमी एक कोंकणीवादी. तुमी कोंकणी चळवळींत कशे सक्रिय जाले?
तुकाराम शेट- हांव म्हाका स्वताक कोंकणी वादी म्हणिना. कोंकणी लेखक वा कोंकणी मोगी म्हणूं येता. हांव पयलीं जेन्ना शाळेंत वयतालो तेन्ना हांवे बरोवपाक सुरवात केली. मागीर जेन्ना हांव पणजे आयलों तेन्ना नायक बाब (पुंडलीक नायक) बी आमचे वांगडा आसले. मागीर जेन्ना हांव कोंकणी भाशा मंडळान पावलों तेन्ना थंय उदय बाब (उदय भेंब्रे) अध्यक्ष आसले. मागीर थंयच्यान कोंकणीची मुवमॅण्ट जाली. हांव संस्थात्मक कार्यावळींतल्यान फुडें गेलों आनी थंय घुस्पलों. म्हणल्यार थंय कामांत उरलों. थंय पावन आमी कोंकणी भाशा मंडळाचो अंक सुरू केलो. कोंकणी राजभास जावपाक एक परिसंवाद दवरलो. वेग-वेगळे लेख मागोवन हांवें तो अंक तयार केलो. 1983 काय 84 वर्साची चळवळ जावचे पयलींची ही खबर. हाचो अर्थ कितें? बाकी चळवळ आसलीच. पूण आमी परिसंवाद दवरलो खास ह्या विशयाचेर. पूण ते तकलेंतल्यान येवचें पडटा. तूं फक्त थंयच आसलो म्हूण उपकारना. स्वताच्यान तयार जावचो पडटा. आतां ह्यो ज्यो सगळ्यो चळवळी आसात त्यो स्वताचो इनिशिएटीव घेवन करच्यो पडटात.
आकाश – उपरांत तुमी राजभास चळवळींत सक्रिय आशिल्ले तें केन्ना?
तुकाराम शेट – हय! 1982, 83, 84 ह्या वर्सां मजगतीन. कांय गजाली हांवें केल्यात आनी त्यो लोकांक जागृत करपाक केल्यात. म्हजे फ्रॅण्ड आसले. शशीकांत पुनाजी आनी प्रकाश नायक. आमी पेडण्यां गेले. पुंडलीकबाब आनी आमचे कांय वळवयचे इश्ट आसले. त्या वेळार हांव, प्रकाश नायक, संजीव वेरेंकार आसले. तातूंत उमाकांत शेट्ये आसलो. त्या वेळार आमी 4-5 जाण गेले. आमी थंय क्रिस्तांवांच्या वाठारांत गेले. संगिता परब (एम. एल. ए) तिका सुद्धा मेळ्ळे. थंय लोकांक जागृत केले आनी लोकांक तयार केले. मागीर शशीकांत आनी प्रकाश, आमी पेडण्यां सांजे सगळ्यांक मेळ्ळे. उपरांत देवसू म्हणटा थंय गेले आनी मिटींग घेतली. थंय आमी रावतले म्हूण गेल्ले पूण थंय रावपाक कांय नासलें. मागीर कितें करतले? थंय एक आय. टी. आय. ची पडवी आशिल्ली. आमी सगळे थंयच न्हिदले. तशी थंय उदकाची वेवस्था आसा म्हूण आमी सगळे थंय न्हिदले. आनी दुसर्‍या दिसा आनीक कोणाक कोणाक मेळ्ळे.

आकाश- आतांची कोंकणी चळवळ आनी पयलींची कोंकणी चळवळ हातूंत तुमकां कितें फरक दिश्टी पडटा?
तुकाराम शेट- त्या वेळार जी खरताय आशिल्ली ती आयज ना. कारण आमकां त्या वेळार बऱ्योच गजाली भाशेक मेळोवन दिवपाच्यो आशिल्ल्यो. पूण आयज सगळ्यांक भाशेची माया आनी मोग आसा आनी तातूंतल्यान वेग-वेगळीं कामां जातात. भाशे विशीं ती एक उत्सुक्ता आसा, साहित्या विशीं जाणून घेवपाची त्या वेळार इतली नासली पूण ती चळवळ म्हणून जाली आनी ती फुडें पावली.

आकाश- तुमी बाल साहित्य आनी प्रौढ साहित्य दोनूय रचलां. ह्या दोनूय साहित्य प्रकारां मदलीं वेगळेपणां खंयचीं?
तुकाराम शेट- हांवें बाल साहित्यूय केलां आनी व्हडल्यां खातिरूय साहित्य रचलां. म्हणल्यार आतां तातूंत फरक आसाय आनी नाय बीन. पूण तुवें बरयतना तें साहित्य भुरग्यां खातीर आसा हें लक्षांत दवरून बरोवंक जाय. हें भुरग्यां खातीर म्हणून. ते नदरेंत दवरून भुरग्यां खातीर म्हूण तें हल्के फुल्के कशें बरोवपाक जाय. जशीं म्हजीं आतां भुरग्यांचीं गितां आसात, तीं हल्कीं फुल्कीं. तांचो कांय मिनींग सुद्धा ना. अशीं खूबशीं गितां आसात जांचो मिनींग सुद्धा सारको खबर आसना. पूण थोड्यांक मिनींगूय आसता, जी भास वाडयता. दुसरें साहित्य जशें वाडटा तशें भुरग्यां खातीर तांचें मनोरंजन जावचें म्हूण बरयतात. पूण ताचो उद्देश वेगळो आसता आनी ताचो एक स्तर आसता आनी त्या स्तराचेर रावन बरोवचें पडटा.

आकाश – मागीर भुरग्यांचें साहित्य रचपाक भुरगें जावचें पडटा अशें तुमी म्हणटा?
तुकाराम शेट – हय बरोबर. चडशें फावट, बाल साहित्य म्हणटात तेन्ना ताच्या परिसरांतलें वा आवाठांतलें म्हणटात तें बरोवपाक जाय अशें म्हणटात. पूण तशें कांय नासता. म्हणल्यार काल्पनीक विश्व आसूंक जाय. तें भुरग्यांची कल्पना वाडोवपी आसपाक जाय. अमुकूच आसूंक जाय अशें ना…..

आकाश- ‘पाखलो’ हें तुमचें सगळ्यांत पयलीं उजवाडायल्लें पुस्तक. ह्या पुस्तकाचें बीज तुमकां कशें सुचलें?
तुकाराम शेट – पुर्तुगेज सोल्जर काम चॅफान हिंदू चलयेचेर बलात्कार केलो. तांतल्यान भुरगो जल्माक आयलो. गांवचे लोक ताका आपल्या मदलो मानिनासले. ताका गोरो परदेशी ‘पाखलो’ मानताले. पूण ताका आपूण गांवच्या संस्कारान वाडिल्लो ‘विठू’ दिसता. तो गोंयचे मातयेचो पूत जाता, हांगा समाजीक आनी मानसीक संघर्श दिसता. पुर्तुगेजांनी गोंयचेर साडेचारशीं वर्सां राज्य केलें. ह्या काळांत गोंयांत खूब आरतेंपरतें जालें. पुर्तुगेजांच्या अत्याचारान नवे भुरगे जल्माक आयिल्ले. कांय लग्नसंबंदांतल्यान ‘मिस्तीस’ म्हूण जल्मल्ले. पुर्तुगेजां पासून (जांकां लोक पाखले म्हणटाले) जल्मल्ले अशे खूब जाण गोरे, पिंगशा केंसांचे, धव्या दोळ्यांचे पाखले दिश्टी पडटाले. त्या वेळार पणजे मोटार सायकल चलोवन भाडें मारपी पायलट पाखलो आसलो. मिना खणीर ट्रक ड्रायव्हर ‘पाखलो’ आसलो.
एक दीस बेतींत हांव रावतालों थंय घरा कडेन तरनाटो भुरगो आयलो. तो गोरो, पिंगशा केंसांचो आसलो. ताका लोक पाखलो म्हूण उलो मारताले. एका क्रिस्तांव बार्रकाराचे बायलेन ताका पोसको घेतिल्लो आनी ती ताका आपणें दवरिल्ल्या नांवान उलो करताली. ताका पळोवन म्हाका दिसलें तो म्हाका विचारता ‘हांव पाखलो कसो?’ तातूंत कादंबरेचो स्रोत म्हाका उमजलो.
ही कादंबरी आकाराक येतना वेग-वेगळे प्रस्न म्हजे मुखार उबे जाले. ही कादंबरी जंय घडटा तो गांव म्हाका म्हजे नदरेन आनीक वळखीचो जाय आसलो. म्हज्या वळवय गांवांत ह्या थिमीचें प्लॉटींग करीत तर गांवाचो विस्तार कमी पडपाक लागलो. कादंबरेंतल्यो घटना तर गोंयच्या वेग-वेगळ्या गांवांत घडिल्ल्यो, वळवय-फोंडें, दिवचल, तिसवाडी, पेडणें, बार्देस अशा भागांतल्यो. मागीर हांवें विशयाक जाय तसो गांव वाडयलो. पूण गांव एकूच दवरलो. एक जिनसीपण येवपाक वळवय गांवचे मेटा वयलें पुर्तुगेज पुलिसांचें पोस्त, पातोळेरान, देवूळ आनी वाठार, रामपुरीस (मूळपुरीस). पलतडच्या मायणी गांवचो मायनींग प्लॉट, सूर्ल गांवचें तळें, मांडवी न्हंय आनी तिचे देगे वयले भाट आदी गजाली आयल्यात. एका भाटकाराची बायल पुर्तुगेज चॅफा वांगडा वता ती तर पेडणें म्हालांतली गजाल, ओपिनियन पोला वेळार हिंदू-क्रिस्तांव हांचे मदीं जाल्लें झगडें आनी तुळशी-खुरीस मोडप ही घटना तिसवाडींतल्या सांतइस्तेव जुव्यां वयली. हां, तसो कादंबरीचो विशय आनी तिचो प्लॉट हो पुराय गोंयाक लागपी.
दुसरे म्हणजे कादंबरेच्या तृतीय पुरुशी निवेदनांत पाखल्याचें अंतर्मन उक्तें करपाक पाखल्याक किदें दिसता तें सांगपाक कठीण दिसपाक लागलें. आनी प्रथम पुरुशी निवेदन केल्यार पाखलो जेन्ना पिसो जाता तें वर्णन स्वता पाखलो कशें करतलो हो प्रस्न म्हाका पाखल्याचें अंतर्मन आनी समाजीक परिस्थिती चितारपाची आसली. मागीर हांवें दोनूय निवेदनांचो उपेग करून कादंबरी यशस्वी उबी केली. हे रचनेंतल्यान म्हाका कळ्ळें साहित्यकृती ही लेखकाची आसता. ताची ती निर्मिती आसता. ती लेखकाच्या मनाचो आकार घेवन, तिका साहित्यीक रूप येवन ती वयल्या पांवड्यार पावता.

आकाश- तुमच्या ‘जाण’ हे बालकादंबरेक बालसाहित्य पुरस्कार फावो जाला. बालसाहित्याच्या पुस्तकाचीं नांवां सहजपणान हलकीं फुलकीं आसतात. पूण तुमी गंभीर अशें नांव दवरपाचें कित्याक थारायलें?
तुकाराम शेट – हांगा तशें कांय ना. हांगा जी जाण आसा, ती जाण निसर्गाची आसा. आतां आमी वारो म्हणुया, पृथ्वी, वारो, सूर्य, पावस, आदी जे सैमाचे घटक जाणवता. निसर्गाच्या ह्या घटकांतल्यान आमकां वेग-वेगळ्या गजालींची जाण येता. हीच जाण ह्या पुस्तकांतल्यान भुरग्यां मेरेन पावोवपाचो यत्न हांवें केला. जाण ह्या शब्दाचे वेग-वेगळे अर्थ आसात. जाण आसप म्हणल्यार गिन्यान आसप अशेंय जाता. सैमाची जाण आसप कितलें म्हत्वाचें तें हांगा सांगपाचो यत्न हांवें म्हज्या साहित्यांत केला.

आकाश- दर एका बरोवप्याचो एक आवडटो असो बरोवपी आसताच, जाच्या विचारांचो प्रभाव तांच्या साहित्याचेर पडटा. तुमचो असो आवडटो बरोवपी कोण आनी कित्याक?
तुकाराम शेट – पयलीं म्हजे तशे बरेच आवडटे बरोवपी आसले. पूण आतां म्हजो तसो कोणूच आवडटो बरोवपी असो कोणूच उरूंक ना. आतां म्हजे फुडें जो कोण येता, म्हणल्यार जो मनीस, जो अणभव येता ताकाच हांव गुरू मानतां. ह्या अणभवांतल्यान आयिल्ले विचारूच म्हजेर प्रभाव घालतात.

आकाश- ‘कोंकण टायम्स’ हें नेमाळें तुमी कितलीं वर्सां चलयलें? ताची सुरवात केन्ना आनी कशी जाली?
तुकाराम शेट – आमी सुरवेक दोन वर्सां ‘शब्दूल’ हें नेमाळें चलयलें. मागीर मोटे काळ म्हणूं येता अशीं 33 वर्सां ‘कोंकण टायम्स’ नेमाळें चलयलें. त्या वेळार कोंकणींत दिसाळें नासलें तेन्ना आमी हें नेमाळें चलोवन विधायक कार्य फुडें व्हेलें. एक मिशन कशें. गोंयां खातीर आनी कोंकणी संस्कृताये खातीर कोंकणी भाशा मंडळाच्या 84-85 च्या वर्सुकी ‘कोंकणी’ अंकांच्या संपादकीयांत हांवें बरयलां…. कोंकणी चळवळ ही फक्त कोंकणी भाशेचीच चळवळ न्हय वा कोंकणी भाशेच्या साहित्या पुरतीच मर्यादीत ना. ती कोंकणी वाठाराची सर्वांगी क्रांतीची चळवळ. ह्या वाठाराच्या क्षमतांचो वा ह्या वाठारांत ज्यो ज्यो खाशेल्यो शक्ती वास करतात त्या त्या संभाव्य शक्तींचो पूर्णतायेन विकास करप हो हे चळवळीचो मंत्र आसा….. ह्यान फुडें विधायक कोंकणी चळवळ चलतली जाल्यार, साहित्य निर्मिती जातली जाल्यार अशीं नेमाळीं सतत चलपाक जाय. आनी तीं खुबशीं, मोट्या प्रमाणांत आनी खूब काळ चळवळीक, निर्मितीक दिशा दितात. पुस्तकां परस नेमाळीं घरां-घरांत पावतात. घरांतलीं सगळीं वाचतात. नवे नवे साहित्यविचार दितात. वाचक वर्ग वाडयतात. तांची अभिरुची केळयतात. महात्मा गांधींनी आपल्या ‘हरिजन’ नेमाळ्यांतल्यान खादीची चळवळ, भारत स्वातंत्र्याची चळवळ चलयली. लोकमत घडयलें. रवीन्द्रबाब केळेकार हांणी तर मीर्ग, जाग म्हयनाळ्यांतल्यान कोंकणी चळवळी वांगडा साहित्य निर्मिती घडयली. राष्ट्रमताचे ओपिनियन पोलांतले आनी उपरांतचें योगदान म्हत्वाचें. कोंकण टायम्स तर ह्या सर्वांगी चळवळींतलो एक भाग. कोंकण टायम्सांत दर वर्सा अभ्यासपूर्ण अशा निबंधांची सर्त जाताली. बालगीत निकेतनांत बालगितां वाडोवपा वांगडा गोंयची संस्कृताय राखपाचें आनी वाडोवपाचें कार्य केलें.. गरजेची शिक्षणीक साधनां आनी बरपावळ निर्माण केली. नेमाळीं चलोवप हें संस्थात्मक काम. ज्या समाजांत बरीं बरीं नेमाळीं येतात तो समाज जागृत उरता आनी ताची बरी उदरगत जाता. कितलीं, कसलीं नेमाळीं येतात तातूंतल्यान त्या समाजाचो मानक थारता.

आकाश- आयज गोंयांत वेगवेगळ्या भासांनी खबरांपत्रां चलतात. तातूंतलीं चडशीं खबरांपत्रां मराठी भाशेंतल्यान चलतात. पूण कोंकणी खबरांपत्र एकूच आसा. हाचें फाटलें कारण कितें अशें तुमकां दिसता?
तुकाराम शेट- हाचे फाटलीं हांव खूब कारणां सांगीन. लोक कमी आसात आनी आदी.. आदी… पूण कांय गजाली भायल्यो गोंयांत येतात त्यो आमी घेनात? घेतात… कित्याक घेतात? कारण तें बरें आसता. आमच्या लोकांनी हाची नोंद घेवन खबरांपत्रां लेगीत बिजनेस म्हूण करचो आनी लोकांक जें जाय आनी आवडटा तें दिवचें. कॉम्पिटिशन आसाच. आतां इंग्लीशवाले जे तरेन आपलो प्रचार करतात तेच तरेन आमीय करचो. पेपरांनी जो पावर आसा, राजकारण आसा ताचोय वापर आमी कोंकणी लोकांनी करपाक जाय. मुखेल म्हणल्यार धंद्याची जाण आसप म्हत्वाचें अशें म्हाका दिसता. आनीक एक गजाल जाका लागून गोंयकार फाटीं पडटा ती म्हणल्यार गोंयकाराचें सुस्तपण. पूण गोंयकार खंयच फाटीं ना. हाचें बेस बरें उदारण म्हणल्यार मंगळूर आशिल्ले गोंयकार. आयज कन्नड लोक तांकां श्रेश्ट मानतात. तांकां मानतात. हाचे वयल्यान गोंयकार खंयच फाटीं ना, फक्त कितेंय करून दाखोवपाची इत्सा जाय हें जाणवता.

आकाश- आयज गोंयांत वेग-वेगळे घात-अपघात, बेकायदेशीर गजाली, सैमाचें घट्टाण बऱ्याच प्रमाणांत वाडपाक लागलां. लोकूय ताच्या विरोधांत रोखडेच जागे जावपाक लागल्यात. पूण साहित्याच्या माध्यमांतल्यान ताचेर सहजपणान कोणूच उजवाड घालिनात. आयज गोंयचो बरोवपी बरोवपाक भिता काय कितें?
तुकाराम शेट- तुज्या प्रस्नाक जाप हय अशी म्हणूं येता. पूण ती जाप बरीच लांब आसा. साहित्य खंयच्या विशयाचेर बरोवप हें खूब म्हत्वाचें आसता. आतां खंयूय खून जालो जाल्यार ताचेर रोखडीच कथा बरोवं येता आनी बरयल्याय बी. पूण ती कथा वा हेर खंयचोय साहित्य प्रकार साहित्यीक जावंक जाय. खंयच्याय विशयाचेर अशेंच बरयलें म्हूण जायना. कांय विशय अशे आसतात जांकां पचोवन तांचेर बरोवपाक बरोच वेळूय वच्चो पडटा. तो विशय स्वता बरोवप्याक फील जावचो पडटा. आयज लोक बरयनात ही गजाल तितलीच खरी. पूण आयज अभिव्यक्त जावपाचीं माध्यमांय बरींच बदलल्ल्यांत. आयज कितेंय घडलें जाल्यार लोक साहित्य रचिनात. पूण फेसबूकार पोस्ट घालतात आनी थंय अभिव्यक्त जातात. तर म्हाका अशें दिसता की आयज फकत साहित्य हें अभिव्यक्तीचें माध्यम उरूंक नाशिल्ल्यान साहित्य कमी प्रमाणांत येवपाक लागलां.

आकाश- कोंकणी भाशेक मानाचो पाट मेळपाक बरेंच झुजचें पडलां. ही भास तिगोवन दवरपाक आयचे पिळगेन कितें करपाची गरज आसा अशें तुमकां दिसता?
तुकाराम शेट- भास तिगोवन दवरप ही लाँग टर्माची गजाल. भास ही तिगोवन दवरपाक भास ही फकत बरोवन दवरप न्हय जाल्यार भास उलोवप. आतां आमच्या दारांत कोणूय आयलो जाल्यार आमी सहजपणान ‘क्या है’ काय विचारतात. आमी गोंयांत कोंकणी भाशेंतल्यानूच उलोवपाक जाय. अशें केल्यारूच भास ही जगतली. कोंकणी भास कोणूय रोखडोच शिकताय बी. कारण ती भास सामकी सोंपी. अशी भास जर तगतली जाल्यार ते भाशेंतल्यान उलोवप हो एक मार्ग. दुसरी गजाल आमी करपाक जाय ती म्हणल्यार भास क्लिश्ट करप ना. नाका जाल्लीं संस्कृत उतरां हाडून भास जड करप ना. भास जेन्ना क्लिश्ट जावपाक लागता तेन्ना ती सोंपता. हाचीं आमी साबार उदारणां पळयल्यांत. ती गत कोंकणीची जावची न्हय जाल्यार आमी भाशेक सादी आनी सोंपीच दवरपाक जाय.

आकाश- आयचे नवे पिळगेक तुमी कसलो संदेश दिवपाक सोदतात?
तुकाराम शेट- आमी आमची भास, आमचें गोंय ह्या संदर्भांतल्यान उलयले. ताची आमी जतनाय घेवपाक जाय. आपली संस्कृताय, आपली अस्मिताय, आपलें राज्य, आपलो देश हें सगळें तरनाट्याच्या व्यक्तीमत्वाक जुळपाक जाय. अशें जाल्यार तरनाट्यांचो फुडार परजळीत जातलो हातूंत दुबाव ना.

‘आपली संस्कृताय, आपली अस्मिताय, आपलें राज्य, आपलो देश हें सगळें तरनाट्याच्या व्यक्तीमत्वाक जुळपाक जाय. अशें जाल्यार तरनाट्यांचो फुडार परजळीत जातलो हातूंत दुबाव ना.’

अाकाश गांवकार
7378760441