भाशांतर : व्हड जोड दिवपी व्यवसाय

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

हें काम सामकें सोपें अशें दिसता. पूण तें तशें न्ही.. हे काम शास्त्रशुद्ध पद्धतीन शिकून घेवपाक डिप्लाॅमा करप, कार्यशाळांक हाजेरी लावप, तज्ञ, अभ्यासक भाशांतरकारांचे विचार, भाशांतरीत साहित्य, दस्तावेज वाचप, मनन करप खूप म्हत्वाचें.

गोंय सरकाराच्या राजभास संचालनालयान हालींच दोन दिसांची भाशांतरा वयली कार्यशाळा आयोजीत केली. हांव भाशांतर आनी प्रसार माध्यमां ह्या विशयाचेर मॅाडरेटर आसलो. दोनय दीस कार्यशाळेक हजर आसलों. डाॅ. उदय नारायण सिंह सारक्या नामनेच्या भासशास्त्रज्ञ आनी भाशांतर सिद्धांतवादीचे विचार आयकूंक मेळ्ळे. तांचे वांगडा भासाभास करपाची संद मेळ्ळी.

भाशांतर हें आयच्या जागतीकीकरणाच्या संवसारांत एक म्हत्वाचो स्वतंत्र व्यवसाय म्हणून फुडें वता. सगळ्या मळांचेर देशा भितर वेव्हार चलतात. वेगवेगळ्या देशांत वेगवेगळ्यो भासो वापरांत आसतात. थंय भासांचें भाशांतर जावप गरजेचें थारता. व्हड प्रगती करीत आशिल्ल्यान आयकूंक-उलोवंक येना ताच्या समाजांतल्यान समावेशाक लागून कुरवांची भासय एक व्हड म्हत्वाची म्हणून फुडें येता.

आयच्या युगांत जंय भुगोल ही इतिहासीक गजाल थारत चल्ल्या आनी इंटरनॅट समाजाच्या सगळ्या घटकां मेरेन पावत आसा, थंय इंग्लेज भास जी एक वेळार संवसाराचेर राज्य करी ती आपलो प्रभाव वगडायत आसा. नव्या जगांत बाजारापेठ आनी भासांनी गिरेस्त आनी संपन्न अशे चीन, जपान, भारत हे देश नव्यो शक्ती म्हणून फुडें वचत आसात. हे परिस्थितींत ह्या आनी अश्या हेर देशांतल्या भासांचें भाशांतर हो एक व्हड व्यवसाय ‘करीयर’ म्हणून फुडें येता. भाशांची विविधताय आशिल्ल्या आमच्याच देशाचो विचार केल्यार हांगां देशी भाशांतल्यान मजकुराचें इंग्लेजींतूच भाशांतर केलें म्हणून सोंपना, तर दरेक भाशेंतल्यान हेर प्रादेशिक भाशांनी भाशांतरय खूप म्हत्वाचें थारता.

फकत साहित्यीक वाठारच न्हय तर प्रशासन, उद्येग- वेवसाय अशा सगळ्या मळांचेर आयज भाशांतर गरजेचें थारलां. खासा करून संवसारीक वाठाराचो विचार केल्यार चीनी, जपानी, अरेबीक, रशियन ह्यो भासो खूब म्हत्वाच्यो थारतात. शब्दशा भाशांतर आसना, तर आशय एके भाशेंतल्यान दुसरे भाशेंत सांगप /समजावप हो हेत आसता.

आमच्या गोंयांत भोवतेक लोकांक एका परस चड भासो- जश्यो, कोंकणी, मराठी, हिन्दी, इंग्लेज, पुर्तुगेज खबर आसात. भाशांतर वेवसाय म्हणून घेतिल्ल्याक ही जमेची बाजू. आमकां जायते फावटी हें काम सामकें सोपें अशें दिसता. पूण तें तशें न्ही.. हे काम शास्त्रशुद्ध पद्धतीन शिकून घेवपाक डिप्लाॅमा करप, कार्यशाळांक हाजेरी लावप, तज्ञ, अभ्यासक भाशांतरकारांचे विचार, भाशांतरीत साहित्य, दस्तावेज वाचप, मनन करप खूप म्हत्वाचें.

करियर म्हणून विचार केल्यार भाशांतर आनी अर्थावणी ह्यो दोनय गजाली म्हत्वाच्यो थारतात. आनी ताचो लागींचो संबंध आसा. हाचे पासत हो व्यवसाय म्हणून आपणायतल्याक मुळ भास आनी ज्या भाशेंत ताचें भाशांतर वा अर्थावणी करता ती भास ह्या दोन भासांत व्हड प्रभुत्व मेळोवप तितलेंच म्हत्वाचें. भाशांतरकार लेखी, छापील वा रॅकाॅर्ड केल्ल्या माध्यमांतल्यान दुसरे भाशेंत भाशांतर करता, अर्थावणी करपी (इंटरप्रीटर) प्रत्यक्ष सुवातेर थारयिल्ल्या वेळार मौखिक पद्धतीन भाशांतर करता. 

ही अर्थावणी अशें खातीर कारण तांतूंत हें काम करतले तर तुमकां दोन भाशांचेर प्रभुत्व जाय. उगम (मूळ) भास आनी लक्ष्य भास. जर तुमी एक पदवीधर आनी तुमकां अश्या दोन भासांचो बरो अभ्यास आसा आनी तांचो वापर करपाची तांक आसा तर तुमी ह्या वेवसायांत देंवपाक शकतात. हो वेवसाय म्हणून घेवपाचें थारायल्यार तुमकां कांय वाठारांत साहित्यीक, उद्देग वेवसाय, विज्ञान आदी प्रभुत्व मेळोवचें पडटलें. जाल्यार तुमकां वेवसायिक भाशांतरकार वा अर्थावणीकार म्हणून चड भाव येतलो.

हांवें ‘भाव’ हो शब्द बळयां वापरला. आमी आयज बाजारपेठी जगांत पावल्यात, वावुरतात. थंय कुशळटाय, प्रभुत्व ह्या गजालींची मोलावणी जाता. तांतल्यान दर्जो थारता आनी आमच्या वेवसायिक कामाक योग्य भाव (मोबदलो) मेळटा. प्रसार माध्यमां, विद्यापीठां, बहुद्देशीय कंपनीं, बाजार सर्वेक्षण करपी एजंसी, वैजकी प्रतिलेखन (ट्रान्सक्रिप्शन) अश्या मळांचेर भाशांतरकारांक खूब वाव आसता. विज्ञान वाठारांतल्यो सरकारी, निम्न सरकारी संस्था हांगांय भाशांतर हो विशय गरजेचो.

डाॅ. उदय नारायण सिंह म्हणटात, भाशांतर हें राष्ट्रीय अस्मिताय घडोवपाक गरजेचें आसा. इतलेंच न्हय तर तें आयचे घडयेक जागतिकीकरणाचे प्रक्रियेंत गती राखपा पासत एक खूब म्हत्वाचें साधन थारलां. तरनाट्यांनी मनार घेवचें….

– प्रकाश वामन कामत