भांगरभूंय | प्रतिनिधी
तरणाटे आजकाल पदव्यो आनी पदविका घेवन भायर सरतात. कांय जाणां कडेन पदव्युत्तर म्हळ्यार पीजी पदव्यो लेगीत आसतात. पूण शिकून जाले उपरांत नोकरी वेवसाय मेळटलो हाची खात्री आसना. पदवीधारक चड, नोकऱ्यांच्यो सुवातो उण्यो.
आयच्या आधुनीक आनी गतिशील जगांत, बेकारी ही गंभीर समाजीक समस्या म्हूण उबी रावल्या आनी आव्हानां दिता. शिक्षण, तंत्रज्ञान आनी उद्देगीक उदरगत जाली तरी, हजारांनी तरणाट्यांक रोजगार मेळना. ह्या समस्येचो परिणाम फक्त अर्थीक न्हय तर मानसीक, कुटुंबीक, समाजीक आनी सांस्कृतीक पांवड्यार दिसून येता. समस्यांची माळ आनी सरपळी वाडत वता.
बेकारी म्हळ्यार, उमेदवाराची योग्यता, शिक्षण आनी कौशल्य आसुनूय ताका काम मेळप ना. हे स्थितींत तो तरणाटो निश्क्रीय, निराश आनी बेजार जाता. ह्या समस्येचो मुख्य परिणाम म्हणजे देशाची अर्थीक उदरगत मंदावता. खिळखिळी जाता.
बेकारीचे प्रकार आसात.
उक्ती बेकारी- जांकां कसलेंच काम ना, नोकरी ना, धंदो ना ते लोक. – अर्दवेळ बेकारी- ज्या लोकांक थोडें काम मेळटा, पूण पूर्ण वेळ रोजगार नासता.
दिसनाशिल्ली लिपिल्ली बेकारी- घरांत काम करतात, पूण तातूंतल्यान अर्थीक येणावळ आसना.
शिक्षीत बेकारी- उच्च शिक्षण घेवनूय नोकरी मेळप ना.
बेकारीचीं कारण खूब – लोकसंख्या वाड ही जगभरांत बेकारेची एक समस्या थारल्या. वाड जायत आसा. धर्तरेचेर मनशांचो आंकडो वाडत आसा. अन्न, उदक, आलाशिरो ह्यो गरजो भागयतासर खरस मारता. तातूंत बेकारी वाडली काय जाम जावपा सारके प्रस्न उप्रासतात.
कारण रोजगार संदीं परस लोकसंख्या प्रमाण चड उरता.
शिक्षण पद्दतीचेरूय जाणकार बोट दवरूंक लागल्यात- फक्त सैद्धांतीक ज्ञान भुरग्यांक दिलें जाल्यार ताचो वापर काम करपाक नोकरी करपाक जावचो ना. कौशल्याचो उणाव ही आनीक एक समस्या. कौशल्या आधारीत शिक्षणाचेर चडांत चड भर दिवंक जाय. शिक्षणाची सांगड थेट रोजगारा कडेन आसूंक जाय.
उद्देगीक उदरगतीचो उणाव- ग्रामीण वाठारांत उद्देग कमी आसतात. ताका लागून रोजगार संदी थंय पावनात.
तंत्रज्ञानाचो प्रभाव- मशीन आनी ऑटोमेशन हाका लागून मनशाचें काम कमी जालां. ए आय आनी हेर कारणांक लागून आशिल्ल्यो नोकऱ्यो गेल्यो आनी तरणाट्यांच्या फुडाराचेर हावळ आयली. राजकी अस्थिरता आनी चडाओड चालूच उरली काय धोरणांत सातत्य उरना. आदल्यांनी आंखिल्ल्या धोरणांची अंमलबजावणी जायना.
बेकारीचे परिणाम नकारात्मक आसतात. कसलेंय सवंग करूं येता, पूण न्हय पयशांचें. अर्थीक संकश्ट जेन्ना येता तेन्ना तें व्यक्ती आनी कुटुंब हांकां पयशांचे नदरेन खांकनवाळ करून उडयता.
मानसीक तणाव बेकारेक लागून येता आनी निर्शेल्लेपण, चिंता, आत्मविस्वासाचो उणाव हाका लागून वेगळ्यो समस्या उप्रासतात. गुन्यांवगारीत वाड जाता. चोरी, फटवणूक, वेसनांचे भकीक पडप ह्यो बाकीच्यो समस्या बेकार लोकांक बादतात.
बेकारी पयसावपाक कांय प्रभावी उपाय जाणकारांनी काडल्यात. वेवसायीक शिक्षणाचेर भर दिवचो हो एक उपाय. कौशल्याधारीत शिक्षण सामकें गरजेचें.
स्वयंरोजगार- युवकांनी स्वताचो वेवसाय सुरू करप.
सरकारी येवजण्यो- प्रधानमंत्री रोजगार येवजण, स्टार्टअप इंडिया, स्किल इंडिया. तरणाट्यांनी ह्या येवजण्यांचो लाव घेवचो. खूब जाणांनी हे वरवीं प्रगती सादल्या आनी देख दिल्या.
शेती आदारीत उद्देग, प्रक्रिया उद्देग हातूंत तरणाट्यांनी कारकीर्द घडोवं येता.
महिला सशक्तीकरणाचेर सरकारान भर दिला. बायलांक प्रशिक्षण आनी रोजगार संदी दिवप.
थळाव्या उद्देगांची उदरगत करपाचेर भर दिवप हो एक उपाय आसा. हस्तकला, पर्यटन, नुस्त्या वेवसाय हांचो तातूंत आस्पाव जाता.
तरणाट्यांनी फक्त व्हायट कॉलर नोकऱ्यांची वाट पळेनासतना वेगळे वेगळे वेवसाय करून आपल्या पांयार उबे रावपाचे यत्न करूंक जाय. नव्यो कल्पना तांणी मुखार हाडूं येता.
डिजिटल माध्यमांतल्यान शिक्षण, मार्केटींग आनी वेवसायाचो विकास करूं येता. बेकारी समस्या आवांठान मोटी आनी गुंतागुंतीची आसा म्हूण हातपांय पांगरून बसून उपेगा ना. योग्य धोरण, शिक्षण आनी भौसाचो सहभाग ह्या माध्यमांतल्यान पयस करप शक्य आसा. सातत्यान यत्न मात जाय.
देशांत बाल कामगार पद्दत आसा जी सामकी दयनीय अवस्था म्हणची पडटली. कश्टांचीं कामां करपी भुरग्यांक पळेल्यार चुरचुरे जातात. 15 कोटी बालकामगार आसात. लाखांनी भुरगीं देशांत वेगळे वेगळे सुवातांनी काम करतात ही खंतीची हुस्क्याची गजाल. ही बाल कामगार पद्दत आळाबंदा हाडूंक जाय.
बेकारी पयस करपाक वेवसायीक प्रशिक्षण आनी अप्रेंटिसशीप कार्यावळी सुरू करच्यो. आसल्यार वाडोवच्यो अशें कांय जाणकारांनी सुचयलां. उद्देगांक प्रोत्साहन दिवपा खातीर सरकारान सुविधा आनी प्रोत्साहन दिवचें, खास करून ल्हान आनी मध्यम उद्देगांक प्रोत्साहन दिवचें अशें कांय तज्ञांक दिसता.
गांवगिऱ्या वाठारांनी रोजगाराची संद वाडोवपा खातीर शेतकी क्षेत्रांत बदल करपाक जाय. गांवगिऱ्या उद्देगांक प्रोत्साहन दिवचें अशें कांय जाणकारांक दिसता.
केंद्र सरकारान जायत्यो येवजण्यो मुखार हाडल्यात. तांचो विस्तार करूं येता अशें कांय अर्थतज्ञांनी सुचयलां. महात्मा गांधी राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार हमी कायदो (मनरेगा) सारकिल्ल्या येवजण्यांचो विस्तार करचो अशें कांय जाणांचें मत आसा.
प्रधानमंत्री कौशल विकास येवजण (पीएमकेव्हीवाय) आनी स्टार्टअप इंडिया सारकिल्ल्यो येवजण्यो चड प्रभावीपणान चालीक लावपाक जाय अशें कांय जाणांक दिसता.
भौशीक-खाजगी भागिदारीक प्रोत्साहन दिवचें तशेंच खाजगी क्षेत्रांतली गुंतवणूक वाडोवपा खातीर सुविधा आनी प्रोत्साहन दिवचें असो कांय जाणांचो सूर आसा.
आंतरराष्ट्रीय पांवड्यार लेगीत बेकारी ही एक गंभीर समस्या जाल्या. कोविड-19 महामारीच्या काळांत खूब लोकांनी आपली नोकरी वगडायली. खास करून पर्यटन, हॉटेल, आनी सेवा क्षेत्रांत खूब जाणांक नोकऱ्यां वेल्यान काडले. आंतरराष्ट्रीय कामगार संघटणेच्या अहवाला प्रमाण गरीब देशांनी चड गरिबी दिसता. उच्च शिक्षण घेवन लेगीत तरणाटे बेकार उरतात अशें ह्या अहवालांत म्हळां. तंत्रज्ञानाची चड प्रगती, अर्थीक अस्थिरता आनी समाजीक विशमता ह्या कारणांनी ही समस्या गुंतागुंतीची जाल्या. ह्या समस्येचेर उपाय म्हळ्यार, कौशल्याधारीत शिक्षण, स्वयंरोजगार, आनी जागतीक सहकार्य.
हे उपाय चालीक लावन आमी बेकारीची समस्या पयस करून देशाची अर्थीक उदरगत वाडोवंक शकतात. एक समृद्ध, सशक्त आनी रोजगारयुक्त समाज साकार करपाक सगल्यांचे एकवटीत यत्न करुया.
मुकेश थळी
फोंडें
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.