भांगरभूंय | प्रतिनिधी
संवसारांत जगतलो जाल्यार आपणेंच आपली मदत करची पडटली. दुसरो दर वेळार तुमकां पावचो ना. स्वताची मदत स्वताच करची पडटा. स्वताक आदार करपी लोकांक देव आदार दिता.
मळकर्णें ह्या एका ल्हानशा गांवांगिऱ्या वाठारांतल्या मानेल आनी जोजफ नांवाच्या मनशांची ही एक मजेदार काणी. देवा दयेन हो वाठार खूब पिकाळ, ह्या गांवचो दर एक घराबो कश्ट करून पोट भरपी. गांवच्या लोकां कडेन उपाट पिकाळ जमीन, गोरवां, शेतां, कुळागरां, माड, भाटां आनी हाचेरूच आदारून तो लोक आपलें पोट भरपी. लोक सगळो एकचारान जियेवपी. आपलो शेजारी कसल्याय आकांताक सापडल्यार ताका दांव मारून पावपी.
गांवांत एक ल्हानशी शाळा. सगळीं भुरगीं सकाळ फुडें उठून शाळेंत वतालीं आनी त्याच शाळेंत दोग घट्ट इश्ट मानेल आनी जोजफ हे णववे यत्तेक शिकताले. दोगूय शिकपाक हुशार, वर्गांत पयलो आनी दुसरो नंबर कोण घेतलो हें हांचेच मदीं जातालें. दोगांयचो घराबो शेताचो, गोरवां पोसपाचो आनी माड काडून सूर काडपाच्या वेवसायाचेर चलतालो. आवय- बापूय शेतांत वावर करून, माड काडून त्रासान तांकां शिकयताली. आपले चलें शिकून व्हड मनीस जावचे होच तांचो हावेस आशिल्लो देखून शिकपा बगर कसल्याच कामांत तांकां तीं हात घालूंक दिना आशिल्लीं.
एका वर्सा गोंयच्या कांय वाठारांनी जोराचें एक भिरांकूळ दुयेंस आयलें. हांगां थंय लोक मरपाक लागले. सगळो लोक भियेंवक लागलो. घरांतल्यान भायर सरपाक लोकांचेर आकांत येतालो. आपल्या गांवांत हें दुयेंस पावत म्हणून लोक भियेताले, तरी पूण आपलें पोट भरपाक लोकांक घरा भायर सरपाक पडटालें. त्याच दिसांनी मळकर्णे वाठारांतल्या शेतांनी सारें मारपाचो वेळ जाल्लो. पूण तांचें कडेन सारें नाशिल्लें, तांकां आपल्या शेजारच्या गांवांत वचून सारें हाडपाक पडटालें. पूण त्या वाठारांत जोराचें दुयेंस पातळिल्लें आनी ह्या दुयेंसान खुबश्या लोकांक मरण आयिल्लें. खास करून पिराय जाल्या मनशांक हें दुयेंस सोडनाशिल्लें हें चिंतून लोक सगळो काचाबूल जाल्लो. इतलें म्हणसर शिवा नांवाचो गांवचो वासी ह्या दुयेंसाक सांपडलो. दोनच दिसां भितर हें दुयेंस ताच्या सगळ्या घरांत पातळ्ळें. म्हणटा म्हणसर पुराय मळकर्णें गांवांचेर ह्या दुयेंसान घुरी घाली, तातूंत मानेलाचो आनी जोजफाचोय घराबो आशिल्लो, पूण त्या मेरेन कोणाक कांयच जावक नाशिल्लें तरीय सगळो लोक भियेंवन पडिल्लो.
दोन -चार दिसांनी मानेलाच्या आनी जोजफाच्या आवय बापायचें दुयेंस वाडटा आनी सात दिसां भितर तांकां मरण येता. कांय म्हयन्या भितर हें दुयेंस नाच्च जाता. आवय बापूय मेल्या उपरांत गांवचे लोक कांय दीस तांकां जेवण दितात. उपरांत सगळीं आपल्या वावरांत गुल्ल जातात, सगळीं आशिल्ली तशीं परत वावराक लागतात, पूण मानेलाच्या आनी जोजफाच्याय घरांत फक्त ते दोगूय उरिल्ले आसतात. आवय बापूय मेल्ल्यान ते अनाथ जाल्ले. कोणाचोच आदार नाशिल्ल्यान तांचें भितरली जियेवपाची शक्त मरूंक लागिल्ली. घरांत खांणां- जेवणाच्यो वस्तूय कमी जावंक लागिल्ल्यो, घरांत जेवणाक भात नाशिल्लें.
एका राती असोच उपाशी बशिल्ले कडेन मानेलाच्या मनांत विचार आयलो. ‘आतां म्हजी आवय बापूय ना, म्हाका लावपाक, म्हाका शाळेंत घाडपाक, म्हजी मजत करपाक. हो लोक म्हूण कितलें दीस म्हाका जेवण दितलो? म्हाका स्वताक म्हजी मजत करची पडटली’, असो विचार करीत तो तसोच न्हिदून पडटा. दुसरें वाटेन जोजफ विचार करत म्हणटा “हांव एक ल्हान भुरगो. म्हजे कडेन कांय काम जायना. आतां म्हजें कशें जातलें?, म्हाका कोण खाण जेवण दितलो?, म्हाका शाळेंत वचपाक कोण आदार दितलो? म्हज्यान आनी जगूक जावचें ना” हो विचार करीत तो थंयच न्हिदून पडटा. दुसऱ्या दिसा मानेलाक सकाळ फुडें जाग जाता. तो उठ्ठा देवा कडेन आपणाक हो संवसार ताणपाक बळ मागता, तोंड धुंवता आनी जोजफा कडेन वता. थंय पळयल्यार जोजफ सुस्त न्हिदिल्लो आसता. मानेल आवाज करून जोजफाक उठयता. “जोजफ उठ उठ,” जोजफ जागो ज़ाता.
मानेल म्हणटा “आमची मदत करपाक कोण येवचो ना. आमकांच आमची मदत करची पडटली. चल उठ ” जोजफ मानेलाचीं उतरां आयकून उठ्ठा. पूण तो चिंतनात पडटा” मानेल आनी कितें उलयता?” मानेलाक समजता आपणें जें उलयलां तें जोजफाक समजलें ना. मानेल जोजफाच्या हाताक दरून ताका एका कदेलार बसयता आनी ताका समजायता ” पळय जोजफ आतां आमचो कोणूच ना. आमकां जेवण खाण दिवपी, आमचीं कामां करपी, आमकां मदत करपी. तर फुडाराक आमकां आमचीं स्वताची मदत करची पडटली “. जोजफ ताका विचारता” ती कशी?”. मानेल ” पळय आतां आमकां आमचें पोट भरपाक काम करचें पडटलें . काम करून आमकां शाळा शिकची पडटली. जाल्यारूच आमीं ह्या संवसारांत जगपाक पावतले आनी हें सगळें जावपाक आमकां बळ दिवपाक आमकां सदांच देवा कडेनूय मागणें करचें पडटलें. कारण जें मनशांच्यान जायना तें देवा कडेन जाता ” मानेलाचीं हीं उतरां आयकून जोजफाक खरेंच दिसलें.
दोगूय उठ्ठात आनी आपल्या कामाक लागतात. जोजफान कांय फावटी आपल्या बापायक गोठ्यांत पळयल्लो आसता कशें तरेन ताचो बापूय गोरवांक खांवयतालो, न्हाणयतालो आनी तांचे दूद काडून विकूक व्हरतालो हें सगळें ताणें आदी पळयिल्लें, पूण स्वता केन्नाच करूंक नाशिल्लें. आयज जोजफ आपल्या गोरवां गोट्यात वता. गोरवांक तण घालता. पुराय गोटो निवळ करता, तांकां न्हाणयतात, तांचें दूद काडटा. पूण ताचे लागी जायना. ताका राग येता तरी, इतल्यान ताका मानेलाच्या उतरांची याद येता. तो देवा कडेन मागता आपणाक मदत कर आनी परत दूद काडपाक लागता कांय वेळान ताका दूद कशें काडप हें समजता. दूद पळोवन जोजफाक खोशी जाता. पोटा भुखेर तो घटा- घट दोन ग्लास दूद पिता आनी उरिल्लें दूद विकता. ताच्या हातात पयसो येता हें पळोवन ताच्या दोळ्यांत दुकां भरतात. तो आपणाक जाय तें सामान घेवन घरा परतता.
दुसरें वाटेन मानवेल आपल्या हातांत दाबणें आनी काती घेवन माडार चडटा एक दोन फावटी निसरून जमनीर पडटा तरी पूण प्रयत्न करून वयर चडटा. काती लावन दाबणें थंय लायता, कांय नाल्ल उडयता आनी सकयल देवता. दनपरां परत माडार चडून तें सुरेन भरिल्लें दाबणें घेवन सकयल देवता. नाल्ल सुर विकून कांय पयशें जोडटा. घरांत जाय तें सामान घेवन घरा परतता. सांजेच्या वेळार आपल्या गोट्यात वता आनी दूद काडटा. अशें तरेन दोगाय आप आपल्या वावराक लागतात. कांय दिसांनी ते परत शाळेंत वचपाक लागतात. बऱ्या नंबरान पास जातात. आपलो वावर मुखार व्हरतात आनी संवसाराक दाखयतात की ह्या संवसारांत जगतलो जाल्यार आपणेंच आपली मदत करची पडटली. दुसरो दर वेळार तुमकां पावचो ना. स्वताची मदत स्वताच करची पडटा. स्वताक आदार करपी लोकांक देव आदार दिता.
-प्रिन्सी डा कोस्ता
9145606652
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
