देखींतल्यान भुरग्यांचो फुडार घडोवपी काणयांचे पेटूल

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

कोंकणी भाशेंत भुरग्यांचें साहित्य उजवाडा येता तितल्यांकूय येवकार आसा. साहित्याच्या सगळ्या आंगांतलें साहित्य भुरग्यां साहित्यांत आसचें असो दर एका बरोवप्याचो आवंडो आसा, पूण कार्याक हात घालूंक फावो तितले हात मुखार येनात. हे खातीर बालसाहित्याक शिमे भायर वचून आधार करपाची गरज. रोमी आनी देवनागरी ह्यो कोंकणीच्यो दोन लिपी प्रामुख्यान गोंयांत कोंकणीची सेवा करतात. ह्या दोनूय लिपींतल्यान साहित्य निर्माण जावंक सरकारी पावंड्यार इत्सा जावंक जाय. खास येवजणो राबोवन बरोवपी तयार करूंक जाय. बरयतात तांकां प्रोत्साहन दिवंक जाय. लिपीक लागून भेद-भाव जाल्लो पळेवंक मेळटा, तशें जायनासतना आमी सगळे कोंकणी भाशेची सेवा करतात हो हावेस उफाळून येवंक गरज.
अशे अवस्थेंत कांय तेंप फाटीं ‘काणयांचें पेटूल’ हें आंतोनिया मास्कारेन्हस हिणें भुरग्यां खातीर काणयांचें पुस्तक तयार केलें. सुंदर अश्या ल्हान- ल्हान काणयां खातीर आंतोनिया हिका परबीं. पुस्तक ऍड्स प्रिंटर्सान छापलां आनी दाल्गादो कोंकणी अकादेमीन उजवाडायलां. पुस्तकाचें मुखेल चित्र आमीर देवळी हाणें चित्रायलां आनी फाटल्या कव्हराचेर बरोवप्याची वळख आसा. पुस्तकाक सुमार 80 पानां आसात आनी दर एके काणयेक फावो तशीं चित्रां घाल्यांत. पुस्तकाचें मोल 100 रुपया आसा.
फाटभूंय
आंतोनिया एक शिकोवपी, सदांच भुरग्यां बराबर वावुरता. जे कोण भुरग्यां बराबर वावुरतात, तांचें मन साहित्यीक आसलें जाल्यार सहज काणी निर्माण जाता. हेंच आंतोनिया सवें घडलें. तिणें कांय काणयो बरयल्यो आनी तिका आपलें पुस्तक छापपाची उमळशीक लागली. तेद्या वेळार काणयांचेर संस्कार करपाचो तिका सल्लो दिलो. नव्या बरोवप्यांनी व्याकरणाचे नदरेन बरोवंक शिकूंक जाय, जाता तितले पावटीं कोश वापरूंक जाय, उतरां कशीं बरयतात ताचो अभ्यास करूंक जाय, आपल्या बरपांत वापरता ते भाशेचेर चिंतन करूंक जाय, असो कांय जाणकार बरोवप्यांनी दिल्लो सल्लो तिका खूब फायदेशीर थारलो. असल्या मुद्यांचेर नव्या बरोवप्यांनी खरेंच लक्ष दिवपाची गरज आसा.
पुस्तकाचो गाभो
पुस्तकांत ल्हान- ल्हान मेळून 18 काणयो आसात. आंतोनियाची पयलीच काणी ‘खरी भक्ती’, तातूंत एका तरनाट्याच्या हावेसाचें चित्रण केलां. तो माकडा भशेन उडयो मारतालो. स्थलांतरा वेळार ह्योच उडयो ताच्या पुराय कुटुंबा खातीर फायदेशीर थारल्यो. हे काणयेंतली देख, ‘काळजांत थावन केल्ली भक्ती देवाक मानता.’ ‘मस्तें आमेलिया’ ही भुरग्यांक शिस्त लावपी काणी. तें गिरेस्त घराण्यांतलें, पूण ताका आवय- बापायचो मोग मेळना. देखून ताचीं मस्तेपणां वाडत वतात, म्हणून ताका स्कुलांतल्यान भायर घालतात. ताची मम्मी ताका माद्रींच्या बोर्डींग स्कुलांत घालता तेन्ना आमेलिया म्हणटा, “हांव हांगा तुजे विणें रावूंक शकचें ना मम्मी.” मम्मी- डॅडीच्या मोगाक आशेल्लें आमेलिया माद्रींच्या स्कुलांत हेर भुरग्यां वांगडा एक खास भुरगें जाता. प्रिंसीपल एक दीस ताचे आवयक म्हणटा, “तूं तुज्या भुरग्याक वळखूंक विसरली, तें मस्तें भुरगें न्हय, तें अनमोल रत्न.” हे काणयेंतली देख, ‘भुरगीं आमची गिरेसत्काय. तांकां आमची दौलत नाका, तांकां आमचो वेळ आनी मोग जाय.’
अश्यो एकान- एक देखीवंत काणयो ह्या पुस्तकांत आसात. पश्चाताप, नितळसाण, दुसऱ्या विशीं वांकडें चिंतप ना, जाता तितले खुशाल रावप, दुसऱ्याक बरी बुद्द दिवप, मस्तेपणां करूंक फावनात, आवय- बापायच्या भोळेपणाचो फायदो काडप ना, तांकां मान दिवप, इश्टागत, शेजाऱ्यां प्रती मान- सम्मान, देवाचे उपकार आठोवप, बरें शिकप घेवप, शिकपाचें फायदे, आदी मुल्यां-तत्वांचेर आदारीत काणयो भुरग्यांक खूब फायदेशीर थारतल्यो.
पुस्तकांतली भास
आंतोनियान भुरग्यांक समजतलें अशे रितीन ह्यो काणयो बरयल्यात. भास सारकी सादी आनी सोंपी आसा. उतरांचो वापर लेगीत भुरगीं रोखडींच आत्मसात करतलीं अशे रितीन केला. जनावरांच्या तोंडांतली भास भुरग्यांक खुबूच आवडटली. सैमाच्या वातावरणान काणयो नटल्यात, तातूंत भुरग्यांक ओडून धरपी भास आसा. भुरग्यांच्या मनाक भावतल्यो अश्यो ह्यो काणयो सुटसुटीत आसात.
ऑपारी
बरोवप्यान आपल्या काणयांनी ऑपारी वापरल्यात. ‘येतलो देवचार कळटलो संवसार.’ ‘मूय जावन साकर खावंची.’ ‘आसा तातूंत समाधानी आशिल्लो मनीस देवाक सदांच लागीं आसता.’ ‘एका तिराक दोन शिकारी मेळप.’ ह्या सारक्या ऑपारिंनी हें भुरग्यां काणयां पुस्तक श्रुगारलां.
कांय जाप नाशिल्ले प्रस्न
भुरग्यां साहित्या विशीं कांय लोक प्रस्न उपस्थीत करतात, भुरग्यांच्यो काणयो भुरग्यांनी कित्याक बरोवंच्यो न्हय? भुरग्यांच्या काणयांत वाडिल्ल्यांचें जिवीत कित्याक येवंचें? वाडिल्लीं वागतात तशीं भुरगीं वागनात, हे खातीर भुरग्यां खातीर आशिल्लें साहित्य भुरग्या मनाचें आसूंक नाका? अशे आनीक जायते प्रस्न आसात, तांकां हें पुस्तक जाप दुता. तरी अशें दिसता, बरोवप्याक बाल मनविज्ञान समजूंक जाय. भुरगीं कसलें साहित्य पचोवंक शक्तात तें कळूंक जाय आनी बरयतना आपूण भुरगो जावंक जाय. अशें केलें जाल्यार भुरग्यां साहित्य आपुणूच निर्माण जातलें.
खाशेलेपण
बरोवपी आंतोनिया आपल्या पुस्तकाचें खाशेलेपण सांगतना म्हणटा, “सृजनशील साहित्याची खंयचीय कृती एका बरोवप्याच्या अणभवाची पुंजी जावन आसता. ह्याच अणभवांतल्यान वा बरोवप्याच्या दोळ्यां मुखार आशिल्ल्या घडण्यांतल्यान एक काणी तयार जाता आनी अश्यो साबार काणयो तयार जातच काणयांचें एक पुस्तक निर्माण जाता… हांवें जायत्यो काणयो बरयल्यो पूण तांतूंतल्यो कांय काणयो विंचून काडून एका पेटलांत घाल्यो… म्हजे दर एके काणयेंत देख आसा.” काणयेच्या दर एका पानार वेग-वेगळीं चित्रां आसात, तीं भुरग्यांक काणये कडें ओडून धरतलीं. फुलां सारको धमधम ह्या काणयांनी अणभवूंक मेळटा. सैमाचें सोबीत वातावरण वर्णन आसा.
सोंपयतना…
अस्तंत बंगालाची फांकी बरोवपी सुतपा बसू म्हणटा, “नव्या बरोवप्यांनो, आपूण एक अस्तुरी आसूं वो दादलो, आपणें आपलें लिखाण गंभीरतायेन करूंक जाय. कित्याक, जर आपणें तें गंभीरतायेन घेतलें ना जाल्यार दुसरो कोणूच तें गंभीरतायेन घेवंचो नां.’ हें बालसाहित्यकारानूच न्हय तर दर एका बरोवप्यान मानून घेवंक जाय. आपूण कित्याक बरयतां हाची व्याख्या सोदून काडली जाल्यार दुसऱ्याचेर कितें परिणाम जातलो वा जावंक जाय हाचेर मंथन जावंकूच जाय. ‘काणयांचें पेटूल’ वाचले उपरांत आंतोनियान आनीक बरोवंचें आनी एक दीस भुरग्यां साहित्याची गुडी आपल्या खांदार घेवंची अशें दिसता. वाचप्यांनीय अश्या नव्या बरोवप्यांक उत्तेजन दिवंचें आनी पुस्तकां विक्तीं घेवन वाचन संस्कृती वाडोवंची असो आंवडो ह्या वेळार बाळगितां. तुमचे ल्हान करणेन नव्या बरोवप्यांक ही प्रेरणा थारूं म्हण मागतां.

विन्सी क्वाद्रुश
9822587498