कोयर सोंपून सोंपना

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

पॅकेज्ड वस्तूंची विक्री हिसपा भायर वाडल्या. सगलेंच पॅक करून मेळटा, नाजाल्यार गुठलावन तरी…

स्वच्छ भारत, नितळ गोंय, ही संकल्पना चालीक लावन बरींच वर्सां जालीं. पूण वाठार नितळ जावपाचें नांवूच घेना. दरवर्सा नव्यो येवजण्यो, प्रकल्प चालीक लागतात. तरीय कोयर ना जातलोच, हाची कोणूच खात्री दिवपाक शकना. फुडल्या 10 वर्सांनी गोंयच्या कोयरांत 25 टक्के वाड जातली खंय. म्हणल्यार 2035 मेरेन राज्यांत दर दिसा 1107 टनां परस चड कोयर जातलो. बार्देस म्हालांत सगल्यांत चड!! हाचो अर्थ सुशिक्षीत गोंयकार चड, आनीक चड कोयर करीत रावतले, असो घेवपाचो? कोयर एकठांय करपी नव्यो कंपनीय घडये येवपाच्यो आसत! न्हय, येवच्योच पडटल्यो. कारण इतलो कोयर पुंजावपाक मनीसबळ नाका? सध्या दिसाक 887 टन कोयर जाता. तो वाडत वचून 2030 त 992 टन आनी 2035 त 1107 टन जावपाची शक्यताय आसा. म्हणटकच 2047 त तो दिसाक 1300 टनां वयर पावूं येता. घन कोयर वेवस्थापन म्हामंडळाचो हो अदमास. सत्तरी, फोंडें म्हालांनी 26 टक्क्यां परस चड वाड जातली. धारबांदोडें म्हालांत तर 28 टक्क्यांचो अदमास उक्तायला!
फाटल्या 35 वर्सांच्या काळांत जिणेशैली बदल्ल्या. ताचो हो परिणाम, हें मान्य केलें जाल्यारूच आमी कोयराचेर उपाय काडपाक शकतले. नितळसाणेचे देखावे करून कांय बदलपाचें ना. कोयराचो विलो लावप म्हत्वाचेंच, पूण ताचेय परस गरजेचें कोयर उणो करप. तो रस्त्यां कडेक नासता, तर आमचे संवयींनी आसता. खंयचोय वाठार नितळ आसप हातूंत सरकाराच्या कर्तव्या परस, नागरिकांचें संस्कार दिसतात. तेन्ना नितळसाण मोहीम ही फोटवा पुरती मर्यादीत दवरिनासतना दीसपट्टी संवय जावंक जाय. कोयर उखलून, विलो लावन पयशे मेळटात, म्हूण शारां, गांव बुरशे जावंक दिवप हें योग्य न्हय. कोयराचें वेवस्थापन जाय, कारण ती फुडाराची गुंतवणूक. पूण कोयर जावचोच ना, हे खातीर कितें करचें, हाचेर येवजण, कृती गरजेची!
प्लास्टिकाक लागून भलायकी इबाडटा, शार हळशीक दिसता. वापर आनी उडय संस्कृती वाडत आसा. दर्यादेगांचेर सोऱ्याच्यो, उदकाच्यो बाटल्यो जळामळां दिसतात. जर्मनी, नाॅर्वे, स्विडन सारक्या देशांनी आशिल्ली, डिपाॅझीट रिफंड स्कीम (डीआरएस) गोंयांत सुरू जावपाची आशिल्ली. मात ताका उशीर लागतलो. काय कोणे विरोध बी केला? सोऱ्याचे बाटलेचेर इल्ले चड दुडू फारीक करचे पडटात, मागीर रिकामी बाटली दिली काय ते परत मेळटात. सध्या स्वराज्य संस्था कोयर एकठांय करतात. ताचो विलो लावपाक फावोशी सुविधा ना. हाचे वयल्यान कितलो कोयर जाता, ताची कल्पना करची! पॅकेज्ड वस्तूंची विक्री हिसपा भायर वाडल्या. सगलेंच पॅक करून मेळटा, नाजाल्यार गुठलावन तरी…. आनी हातूंत प्लास्टिकाचो चड वापर जाता. लोकसंख्या वाडल्या. वांगडा कोयर. आॅनलायन मागयलें काय तें पॅक करून येता, तोच कितलोसोच कोयर जाता. ओल्या, सुक्या कोयराचें वर्गीकरण जाताच अशें ना. लोक कोयर रस्त्या कडेन उडयतात. तो सुणीं, गोरवांक माल पडटा. दुर्गंधूय पातळटा. कोयराचेर पुनर्प्रक्रिया करपाची तांक सरकारी यंत्रणांनी वाडोवंक जाय. दरेके पंचायत, पालिकेन ल्हान प्रमाणांत ती सुरू करीत जाल्यार समस्या सोंपतली. कोयराक लागून पर्यटनाचेर परिणाम जावं येता.
सिंगल युज प्लास्टिकाचेर बंदी जाय. डीआरएस येवजण वेगान चालीक लावची. कोयराक मोल आयलें जाल्यार ती समस्या उरची ना. फक्त सोऱ्याच्यो बाटल्योच न्हय, तर वेफर्स- चिप्सांचीं पाकिटां, दुदाच्यो पोतयो, प्लास्टीक बाटल्यो दुकानदारांनी परत घेवपाक जाय. ताच्या बदल्यांत घेतिल्ले चड पयशे आनी वयर एखादी वस्त दीत जाल्यार कोयर धपक्याक सोंपतलो. सरकारान मुद्दाम हो उपक्रम चालीक लावचो. साबार समाजीक येवजण्यो आसात, तातूंत ही आनीक एक!!