भांगरभूंय | प्रतिनिधी
राजभास कायदो पास जालो आनी तातूंत रोमी लिपीक कांयच स्थान मेळ्ळें ना म्हूण जायते लोक खंती जाले. कायदो पास जावन आतां सुमार 37 वर्सां जालीं. कांय प्रमाणांत ही मागणी आतां वयर सरत आसा. रोमी लिपीचो एक- एक फुडारी नवे- नवे तरेन सरकाराचेर चेपण हाडपाचो वावर करता. हालींच सुमार 40 ग्रामसभांनी रोमी लिपीक राजभास कायद्यांत देवनागरी बराबर समान दर्जो दिवंचो म्हण थाराव संमत करून घेतलो. ह्या आधाराचेर विधानसभेंतूय कांय आमदारांनी मागणी फुडें काडली. तेन्ना मुख्यमंत्र्यान ती मागणी मानून घेवंक ना आनी राजभास कायद्याचो उल्लेख करून तसली कसलीच अधिकृत मागणी मुखार येवंक ना, म्हूण सभाघराक सांगलें.
हे फाटभुंयेर कोणें तरी समाजीक थळाचेर प्रस्न मुखार हाडलो आनी म्हणलें, जर रोमी लिपीक राजभास कायद्यांत जागो दिलो जाल्यार रोमी लिपींतल्यान शिक्षण घेवंक उपलब्ध जातले संदीक वाव दिवंक आमचे कडें शिक्षणीक पुस्तकां आसात? नात जाल्यार तयार करूंक नाकात? कोण फुडाकार घेतलो? कोणें- कोणें कोणा-कोणाक बोटां दाखयलीं. पूण ती जबाबदारी कोण घेता तें आजुनूय स्पश्ट ना. दाल्गादो कोंकणी अकादेमीन (दा.कों.अ.) शिक्षणीक नदरेन एक पुस्तक तयार केलां, ताचें नांव ‘कोंकणी सुंदर आमची भास’. हें पुस्तक ऍड्स प्रिंटर्सान छापलां. भायलें कव्हर तशेंच भितरलीं चित्रां लिलिया लुईस हिणें चिंत्रायल्यांत. ह्या ‘क्रावन साइज’ पुस्तकाक 68 पानां आसात आनी ताचें मोल आसा 100 रुपया.
फाटभूंय
‘कोंकणी सुंदर आमची भास’ हें शिक्षणीक पुस्तक. स्कुलांनी मुळाव्या पावंड्यार रोमी लिपींतल्यान शिकोवंक संद मेळ्ळी जाल्यार शिक्षणीक नदरेन तयार केल्लें पुस्तक आसचें ह्या उद्देशान दाल्गादो कोंकणी अकादेमीन हें पुस्तक तयार करूंक वावर सुरू केलो. तो वावर कसो आनी खंयचे धर्तरेर जातलो हाचेर अकादेमीचे समितीन भासाभास केली आनी रोमी लिपींत बरोवपी (शिकोवपी) आसात तांचे कडें हो वावर सोंपोवंचो म्हण निर्णय घेतलो. ते प्रमाणें तांची एक लेखक समिती घडली. तांचो वावर जातकच एक संपादन समिती घडली. लेखक समितीन केल्लो वावर संपादन समितीन तपासलो आनी गरज थंय दुरुस्ती करून ह्या पुस्तकांतले सगळे पाठ तयार केले. उपरांत हो सगळो वावर पुस्तक निर्माण समिती कडें दिलो आनी ताणीं तो मानून घेतलो. संपादन समितीन पाठांची मांडावळ करतकच, पाठांक गरज तसलीं रंगीत चित्रां काडूंक थारायलें. अशे तरेन हें पुस्तक तयार जालें.
पुस्तकाचो गाभो
सरकारी शाळांनी वापरांत आशिल्ल्या यत्ता पयलेच्या पुस्तकाचो आधार घेवन ह्या पुस्तकाची मांडावळ केल्या. सुरवातेक राश्ट्र्गीत आनी मागीर सोपूत आसा. पुस्तकांत सगळे मेळून 35 पाठ आसात. पयले 19 पाठ रोमी लिपी अक्षरमाळ आनी दर एक अक्षर ‘पळे आनी वाच’ अशी चित्रां सयत उजळणी केल्ली आसा. मुखेल म्हळ्यार बाफी अक्षरांची चित्रां सयत वळख दिल्या. दर एक अक्षर सोंपले उपरांत ‘वाच आनी नियाळ कर’ असो अभ्यासूय दिल्लो आसा. पुस्तकाचो मुखेल भाग पाठ 20 ‘आमचें भाट’ ह्या धड्या वेल्यान सुरू जाता. मागीर, फेस्त, तूं सांगशी?, सकाळ जाली, कोंबी आनी पिलां, निळो राजा, बाबू आनी बिलू, वेळेर वचुंया, घर, ताळयो मारात, कोण सांग?, नुस्तेकान्न, आंबो, म्हजी सायकल, अशे विवीध पाठ आसात. निमाण्या दोन पाठांक एकूच तरेचें चित्र आसा. पाठ 34 ‘आमचें गोंय पळेवंया’ तातूंतलें बारीकसाणेन चित्र पळेवन कितें-किते आसा तें म्हणप आनी ‘गोंयची व्हडवीक बरोंवया’, ह्या पाठ 35 -तल्या चित्रांत कितें-कितें आसा तें बरोवप. दर एका पाठा फाटल्यान नवी उतरां वाचपाचो अभ्यास आसा, तेच बराबर व्यंजन आनी स्वर जोडले उपरांत उतर कशें घडटा ताचे विशीं समजणी आसा.
खाशेलेपण
पुराय पुस्तक रंगीत आसा. ताका ‘ग्लॉसी’ कागद वापरलां. चित्रां रंगीत आशिल्ल्यान पुस्तक भुरग्यांक आकर्शीत करतलें हातूंत दुभाव ना. दर एक अक्षर समजूंक उणेंच चार उतरां आनी तांचीं चित्रां दिल्यांत. रोमी लिपींत सी, क्यू आनी डबल्यू हीं व्यंजनां सामान्यपणान वापरीनात पूण तांचो केन्ना वापर जाता हे विशीं म्हायती दिल्या. पाठ 20 ते पाठ 35 मेरेन दिल्लीं चित्रां ओडलायणीं आसात आनी पाठ समजूंक खूब सोंपें आसा. फावो तसलीं चित्रां हातान काडिल्ले खातीर लिलिया लुईसाक खरेंच परबीं फावतात.
लेखक समिती
रोमी लिपींतल्या कोंकणी बरोवप्यांनी पाठ निर्माण करपाची जबाबदारी घेतले ते अशे – सॅल्जा लॉपीस, वासालो कार्वाल्हो, पंढरीनाथ डी. लोटलीकार, व्हिली गॉयस, पाद्र जुजे सिल्वेरा, डॉ. आन्सॅल्मो फेर्नांडीस, नेवेना फुर्तादो, पाद्र लुईस झेवीयर गोम्स आनी विन्सी क्वाद्रूस.
फाटलें कवर उद्देश
‘कोंकणी आमची भास, कोंकणी भास उलोवंया, कोंकणी भास वाचुंया, कोंकणी भास शिकुंया, कोंकणी भास बरोवंया, आमच्या सगळ्या दबाज्यांनी कोंकणी भास वापरुंया’ असो नाऱ्यां रुपान उद्देश छापिल्लो आसा.
दा.कों.अ.-चो संदेश
दा.कों.अ.-चो अध्यक्ष तोमाजिन्हो कार्दोजो अध्यक्षीय संदेशांत म्हणटा, “रोमी लिपींत बरोवपी कोंकणीचे पाटलावदार कोंकणी उलयतात आनी कोंकणी बरयतातूय बी. पूण रोमी लिपींत कोंकणी बरयतना खूब चुकी करतात. रोमी लिपींतली कोंकणी वाचतनाय फावो तशे उच्चार काडून वाचिनात. अशें घडूंक तांचो गुन्यांव ना, कित्याक जशे परीं ते इंग्लीश वा दुसऱ्यो भासो शिकतात ते परीं रोमी लिपींतली कोंकणी भास शिकनात. रोमी लिपींतली कोंकणी सगळ्यांनी शुद्ध रितीन बरोवंची आनी निवळ उच्चारान वाचची म्हण दाल्गादो कोंकणी अकादेमीन ‘कोंकणी सुंदर आमची भास’ (पुस्तक पयलें) हें पुस्तक पर्गट केलां.”
सोंपयतना…
‘कोंकणी सुंदर आमची भास’ हें एक गरजेचें आनी तितलेंच म्हत्वाचें पुस्तक. रोमी लिपी बरोवंक आनी वाचूंक मुळाव्या पावंड्यार आधार करपी हें पुस्तक भुरग्यांच्या हातांत पडूंक जाय. तें स्कुलांनी तशेंच दोतोर्नीक खूब फायद्याचें जावन आसा. हाचो बरो वापर केलो जाल्यार रोमी लिपी वाचपी वाडटले आनी अप्रत्यक्षपणान कोंकणी भुरग्यां मदें पसरूंक लागतली. आयज बऱ्याच गोंयकारांक दिसता इंग्लीश भाशेंत आपणाक फुडार आसा म्हूण, आनी ते कोंकणीक पयस करतात. तेन्ना हें पुस्तक भुरग्यांक कोंकणीचो मोग लागूंक खूब फायदेशीर थारतलें. हे खातीर पुस्तकाच्या लेखक समितीक मना-काळजांतलीं परबीं. अशीं पुस्तकां जाता तितले बेगीन आनीकूय तयार जावंचीं.
– विन्सी क्वाद्रूस,
मो – ९८२२५८७४९८
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
