कट्टर आनी कर्मठ, कोंकणी चळवळींतलो दुवो : मंगलदास

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

गोंय सरकारान हालींच ओपिनीयन पोल दीस सरकारी पावंड्यार मनयलो. तसोच घटक राज्य दिसूय मनयलो. देड दसक पयलीं देखून जंय कोंकणी चळवळीच्या जैताचे दीस आसात ते नदर आड करप हो राजकी तशेंच प्रशासकी वर्गाचो आक्रमक अजेंडा आशिल्लो. गोंयचे नोकरशायेंत आनी राजकी वर्गा भितर खोल मराठीवाद आनी कोंकणी द्वेश आशिल्लो. आयज काळ बदल्ला. ताचें कारण म्हणल्यार गोंय घटक राज्य आनी कोंकणी राजभाशे खातीर राज्याच्या वाट्याक आयिल्लीं फळां तरणाट्यांनी चाखल्यांत. गोवा युवा महोत्सवाच्या माटवांतल्यान एक नवी उमेदीची फळी कोंकणी चळवळींत भितर सरली. तांचे लागीं नवी अभिव्यक्ती आशिल्ली आनी थळाव्या वाठारांनी कोंकणी संस्था चलोवपाची तांक. तांची ही पद्दत नवीन आशिल्ली आनी ती चळवळीच्या शिबीर, संमेलनां वा परिशदेच्या परंपरे भायली. ह्या उचंबळीत ल्हारांतल्यान आयिल्ले तरणाटे आयज जिविताचे पन्नाशींत पावल्यात आनी आपल्या वेवसायीक कारकिर्दींत म्हत्वाच्या पावंड्यार आसात. हे फळयेंतलोच एक तरणाटो म्हणल्यार मंगलदास भट. तो आजय जिणेंची पन्नास वर्सां पुराय करता.

राजभास आंदोलना उपरांत चळवळीचो भार ओसरतना ‘आतां वादी बी कोण ना, आमी सगळे कोंकणी मोगी’ अशी प्रस्तापितवादाचें वलय आशिल्ली भुमिका घेवपी अळंग एक वर्ग तयार जालो. असल्या मवाळ भुमिके कडल्यान सळसळट्या रगताचे कांय तरणाटे फारकत घेताले. तातूंत चेतन आचार्य, नित्यानंद नायक, जितेंद्र शिकेरकार आनी हेर हे सतत आघाडीचेर आसताले. तेन्ना कुडचडेंच्यान गोवा युवा महोत्सवांत कला दर्पण पंगडांतल्यान येवपी प्रदीप काकोडकार, अमेय प्रभुदेसाय आनी हेर हे सतत आक्रमकपणान गोवा युवा महोत्सवाच्या माटवांत येताले. तांचेर कोंकणीचो भार आयिल्ले वरी दिसतालो. आनी हीच उर्जा म्हज्या सारक्या भुरग्याक तांचो ‘फॅन’ करताली. ह्या आक्रमक पंगडा भितर मंगलदास भट हो मृदू भाशीक, पूण अभ्यासू आनी सतत हांसत्या मुखामळाचो. जरीय मंगलदास मृदूभाशी तरी चळवळी बाबतींत ताची भुमिका सतत आक्रमक आनी आंदोलनकारी. जेन्ना- जेन्ना कोंकणीचो प्रस्न आयलो तेन्ना मंगलदासान मिळमिळीत भुमिका घेतली ना. आपले भुमिकेचो नोकरेचेर कितें प्रभाव जातलो हें चिंतलें ना. ते खातीर मंगदास भट हे व्यक्ती कडल्यान खूब कितें शिकपाक मेळ्ळें आनी ताचो प्रभाव जिणेंचेर जालो.

मंगलदास हाडाचो शिक्षक. ताचे आदले विद्यार्थी आतां म्हजे विद्यापीठांत विद्यार्थी जावंक लागल्यात. ते तांच्या ‘मंगलदास सरा’ बाबतींत आत्मीयतेन उलयतात तेन्ना अभिमान दिसता. शिक्षण आनी संघटन हाचे पलतडीं मंगलदास भट सारकी व्यक्ती कोंकणी चळवळींत आसप हें आयच्या काळांत भोव म्हत्वाचें थारता. सेक्युलरीझम म्हणल्यार धर्म निरपेक्षताय हो कोंकणी चळवळीचो आत्मो. दिसान दीस गोंयांत सामाजीक सलोखो, एकचार इबाडत आसा. साबार सांप्रदायीक शक्ती समाजाक फूस लायतात. तेन्ना, मंगदास भटा सारक्यो व्यक्ती धर्म निरपेक्षताय ही तत्व म्हूण फक्त स्विकारीनात तर, ती जगतात. समाजांतल्या साबार थरांक लागीं हाडूंक वावुरतात. तशेंच साबार जुव्यां मदीं पूल बांदपाची तांक तांचे भितर आसा. देखून, मंगलदासबाबाचें हें आगळेंपण कोंकणी चळवळीची तांक वाडयता.

कोंकणी भाशा मंडळ, अखिल भारतीय कोंकणी परिषद सारक्या संस्थाचेर वावर करपी, कर्मठ कोंकणी कार्यकर्तो आनी शिक्षक मंगलदास भट हांकां पन्नासाव्या वाडदिसाचीं परबीं आनी फुडले वाटचालीक शुभेत्सा.     

युगांक नायक

75073 88596