आमचे आनी तुमचे दीस

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

आतां कितलें बदल्लां न्हय? जागो तोच आनी गांव तेच. शारांय तीच. पूण सगळो जमीन- मळबाचो फरक जालां.
“हय तर,परंपरा बदलल्यात तशेंच जग बदल्लां. आमचें खाण- पान, उठप- न्हीदप सगळेंच म्हळ्यार सगळेंच बदल्लां.”
आमचे दीस कशें आशिल्ले तें आमीं जाणात आनी आतांच्या भुरग्यांचे दीस तर सामकें वेगळे तरेचे म्हणल्यार उपकारता. आतां आमींय त्याच जगांत वावरूंक लागल्यांत की ना? ‘आमचेच दात आनी आमचेच ओंठ’. फरक इतलोच की आमचे सारके दीस आतांच्या भुरग्यांक काडपाक जमतले कांय ना, हाची खात्री ना. काल आशिल्लें आयज ना. कालच्या सारकेच आयज पोट भरूकूच जगतात. तरी आमच्या जगण्यांतलें पोट कशें भरतालें तें आतांच्या भुरग्यांच्या अणभवपाक मेळप कमीच.
कांय घराबे सोडल्यार आवय बापूय चडशे दिसवड्याचीं कामां, घरादारां बांदपाचीं कामां, शेतांची कामां आपले हातपांय हालोवन करताले. दिसभर घाम गळोवन गरजो पूर्ण करताले. तेन्ना कशें सगळें सवाय आशिल्लें. तरी मध्यमवर्ग कुटूंबांची आयज हाड, आयज खा अशीच परिस्थिती आशिल्ली. इतलें आसूनय पयलीं आमी कशी एकवटान रावतालीं. कोण सख्खो, कोण चुलतो हें कळनाशिल्ले. सांगपाचें म्हळ्यार सगळीं एकाच घरांत एकठांय राविल्ल्यान खावप – पिवप एकेच कडेन जातालें. घरांतल्यो बायलो एकमेकांच्या आदारान एकेच चुलीर दीस- रातीचें अन्न शिजयतालीं आनी सारके वांटून बी खातालीं. एकामेकां मदीं जशीं राशीन रावतालीं तशीं रासभर मोगूय आसतालो. त्या वेळार गांवांत सप्तकाक एकदाच बाजार भरतालो. आतां जशें सगळें हातां लागीं मेळटा तशें पयलीं मेळनासलें.
भुरगीं शाळेत वतना एकामेकांच्या दारांन वचून उलो मारीत तयारी जातकूच पायवाटेन एकठांय चलत वतालीं. त्या काळार घरांत ना गाडयो ना त्यो शाळेंत पावोवपी गाडयोय. पायांत बूट घाले, दप्तराची पोटली खांद्यार मारली आनी सांगातान शाळेक गेलीं. सुटयो कमीच, तरीय आनी शाळा चड चुकय नाशिल्लीं. आतांच्या भुरग्यांक शाळेंत पावोवंक गाडी ही जायच. मागीर ती शाळा लागीं आसली तरी. आतां गणवेश जोडयेन शिवतात. पूण त्या वेळार मात चडश्या भुरग्यां कडे एकुच गणवेश आसतालो. तो आयतारा धुताले. आतां एक भिजलो तर दुसरो तयार आसता. आमी भिजतालीं, तशींच कुडकुडत वर्गांत बसून मन लावन शिकतालीं. आतांचे सारकें ट्यूशन नासतालें.
वेळार शाळेंत पावलीं नात जाल्यार आमकां ख्यास्त जाताली. गृहपाठ केलो ना जाल्यार चड कडक शिक्षा. आतां भुरगीं बस दारांत थांबली तरी आळशीपणा करतात. तांकां खबर आसा बस चुकली जाल्यार आवय- बापूय पावयतले. आतांच्या भुरग्याक चलप म्हळ्यार खबर नासतलें. गांवांतलीं भुरगीं खेळटात आसतलीं. पूण शारांन भुरगीं फकत घरांनी आनी शाळेंतल्यान आयलीं की शिकवणी, कराटे, चित्रकला, नाच आनी कसले कसले वर्ग. भायर सरलींच जाल्यार सायकल घेवनूच फिरतना दिसतात.
आयज शंबरांत धा च भुरगीं खूप हुशार सांपडटात. हांवें अश्या कांय भुरग्याचें शिकप पळयलां. तांकां बरोवप म्हळ्यार आळस येता. तीं परिक्षा तेंकली काय फक्त झेरोक्स मारतात. असो एक भुरगो हावें पळयला, ताका दोन तीन दिसांनी नवी वही लागता. हातून चूक कोणाची? भुरग्यान मागले ते दिता हाचो अर्थ असो न्हय की तांच्या अश्या कर्तुपां कडेन काणो दोळो करप. आमच्या वेळार अशें जाल्यार व्हड ख्यास्त मेळटाली. भुरगींय बी मान दिवंनूच वागतली. आतां भुरगीं चार पावलां फुडें पावल्यांत.
आमचे तुमचे दीस कशेय आसूं…पूण बरें ते गूण घेवंक आमी विसरुंक जायना. सगलें बदल्लां…बदल जावप बरें. उदरगत ही जायच पूण सगलें नश्ट जावपा कडेन ती वच्ची न्हय. आयचो भुरगो बिघडटा हाचें कारण आमीच चुकतात. पालकांनी तांचेर लक्ष दवरप ही बदलत्या काळाची गरज जाल्या. भुरग्याक सूट दियात पूण ताचेर लक्षूय दवरात. आपलो स्टेटस हो चकचक दाखोवपी आसचो, चकचक शेणोवपी न्हय. अशी खूप कुटुंबा आसतलीं जीं अशींच तागडी हाताळत आपल्या भुरग्यांक तांचे दीस बरें कशे वतले हाची शिकवण दितात. मागीर आमी जे चुकतात तांचे कडेन हे कित्याक जावचें ना…!! नव्या बदलांतल्यान बरेंच जावचें.

सोनाली सु. पेडणेंकार.
[email protected]