भांगरभूंय | प्रतिनिधी
गांवपण राखून दवरिल्ल्या गावांतल्या एकाद्र्या अणभवी जाण्ट्याची मुलाखत घेवन थंयच्या दायजाची म्हायती एकठांय करपाचो वावर करून दवरप खूब गरजेचो जावन आसा
संत ज्ञानेश्वर महाराज सुपुल्लीशी जीण जियेलो, पूण दरेक मनशाच्या मनांत सांसणा काळ पेटत रावपी अशी ज्ञानाची वात पेटोवन दवरपाचो पवित्र असो भोव मोलाचो वावर तांणी केलो. ‘श्रीमद्भगवद्गीता’ ही तत्वांचीं माणकां मोतयां परमेश्वराच्या दिव्य उतरांनीच जल्मल्ली. तीं सामान्य मनशाचे भाशेंत हाडून तिच्या म्हर्यांत बसून समजून घेवंक सोंपी केलीं. ती वाचून, आयकून बरे तरेन आपणावन घेवन त्या प्रमाण जिणे मार्ग थारोवपाची तांक हो ग्रंथ पुराय मनीस जातीक दिता हातूंत दुबाव ना.
कांय दिसा फाटीं खूब तेंपान म्हणटा तसो एक इश्ट मेळिल्लो. एकामेकाक हात मात दिल्यात म्हणूंक लागलो, ‘फाटलें कांय म्हयने सामकी उबगण आयल्या, कसल्याच कामांत यश म्हूण येना. कोणाकय कितेंय विचारल्यार कोणूच कानामनार घेना. तुमचें आपलें बरें घांट वाजली रे वाजली परतीचे वाटेक लागपाचें, कोण विचारपी नासता’ हांवे ताका जाप दित म्हणलें पयस सावन पळयतल्याक सगलेच दोंगर सोबीत दिसतात तशातलीच ही गजाल. हांवे ताका प्रस्न केलो तूं इतलो अस्वस्थ कित्याक दिसता? म्हजी नदर चुकोवन म्हणूंक लागलो, जीण ही अशी कोणाक सूख तर कोणाक दुखदिणी जावन बसल्या. हांवें मात्से तिरसुवादीन म्हणलें, तशें जाल्यार जिणेन तुकां समादान मेळपा सारकें कांयच दिलें ना तर. इश्टा, म्हजी आवय सांगताली जीण मनशाक कितें जाय आसता तें केन्नाच दिना, पूण जें कितें दिता तें मनशाचे लायकी प्रमाणेच दिता म्हूण. कितलें सत हें हांव सांगपाक नकळो, पूण तिचे सांगणेन हांव मात कांय प्रमाणांत तें मानता. म्हज्या अणभवा प्रमाण जिणेंचक्र आपले मर्जी प्रमाण घुंवता इतलें मात खरें. कित्याक काय म्हणल्यार कांय मनशांची लायकी नासतना लेगीत जीण तांकां भरभरून दिता, पूण ताचो बरो उपेग करूंक मात ते पावनात आनी समाजांत आपली शी थू करून घेतात. तो परमेश्वर केन्ना कोणाचे तकलेर हात दवरीत हाचोय नेम नासता.
हाकाच लागून दरेकल्यान मनांत बरी दानत बाळगून आपलो वावर करूंक जाय. खांवचे बरे जिनस वांटून घेवं येता, पूण सूख आनीक दुख्ख कोणाक वाटून घेवंक मेळना. ज्यांच्या वाट्याक येता तांकाच तें भोगचें पडटा. जिणेवाटेर भावार्थी आनीक मोगाळ मनीस मेळत तर तो आपल्या सुखांत एखाद्र्याक कांय खिणा खातीर वांटेकार करून घेवंक शकता. उपरांत आपलो जिणेगाडो आपणेंच ओडून मुखार व्हरचो आसता, हीय गजाल आमी याद दवरूंक जाय.
आमचे जाण्टेले लेगीत आमकां तेंच सांगताले. बरो वावर करात बरें फळ पदरांत घेयात. मनशाची परिस्थिती म्हणटात, ती एक सारकी केन्नाच आसना. ती बदलत आसता. कोणाक सूख दीत आनी कोणाक दुख्ख दीत हाचोय नेम नासता. आपले आशिकुशीक नदर मारीत जाल्यार चित्र वेगळेंच पळोवपाक मेळटलें. ‘खणटल्याक पेज आनी न्हिदतल्याक शीत’ अशी सामान्य मनशाची जीण जावंक पावल्या. तरी आसतना भगवद्गितेंतलो अठरावो म्हणल्यारच निमणो अध्याय याद करीत जाल्यार कितल्योश्योच गजाली आमी समजूंक शकतले.
महाराज धृतराष्ट्रान जेन्ना संजयाक प्रस्न केलो, हे संजय, आतां तूं म्हाका सांग ह्या झुजांत निमणो कोण जैतीवंत थारतलो. म्हाका पुराय विस्वास आसा दुर्योधनूच जैत मेळयतलो. कारण ताच्या पंगडांत पांडवां परस देड पटीन चड सैन्य आसा. निमणे जैत दुर्योधनाचेंच आसतलें. तुकां कितें दिसता ? म्हजी उतरां खरी जातलीं काय ना? तुका जें कितें दिसता तशें तूं म्हाका सांग?
धृतराष्ट्राच्या प्रस्नाक जाप दीत संजयान म्हणिल्लें, महाराज ह्या झुजांत कोण जैतीवंत जातलो हें म्हज्यान सांगपाक जायना, पूण एक गजाल हांव निश्चीतपणान सांगपाक शकता जर मनशाची जीण पुराय जावंक ना ताका मरण बेगीन येना. संजय हो गुरू वेद व्यास हांचो शिष्य आशिल्लो. तसोच तो राजा धृतराष्ट्राचो सारथी आनीक मंत्रीय आशिल्लो. तो कृष्णाचो निश्ठावान भक्त. धर्माच्या मार्गान चलपी. ताणे जायते फावटी महाराज धृतराष्ट्राक धर्माच्या मार्गार चलपाची सुचोवणी दिवचो प्रयत्नय केल्लो. ज्या पंगडांत कृष्ण आसतलो तोच पंगड जैतीवंत जातलो हेंय तो बेस बरें जाणां आशिल्लो. तांणे तशें राजा धृतराष्ट्राक वेगवेगळ्यो देखी दिवन समजावपाचो येत्नय केल्लो.
तांतुतल्यो कांय देखी अश्यो आसात. जे सुवातेर चंद्र आसता ते सुवातेर चान्ने आसतलेंच. जे सुवातेर शंकर रावतलो ते सुवातेर पार्वतीय आसतली, ज्या जाग्यार संत रावतले ते सुवातेर सोंशीकपण आसतलेंच. जंय राजा आसा थंय सैन्य लेगीत आसतलें. जे सुवातेर गुरू आसतलो थंय ज्ञानाचो परमळ फांकत रावतलो, जंय ज्ञान आसतलें थंय आत्म दर्शन घडपाची दाट शक्यताय आसतली. जंय आत्म दर्शन आसतलें थंय समादान मेळटलेंच. म्हणून म्हाका दिसता नवे पिळगे मेरेन बरे आनी सकारात्मक विचार व्हरचे येत्न आमकां सातत्यान करचे पडटले. जाका लागूनूच ते जिणे अर्थ बरे तरेन समजूक घेवंक शकतले. महाभारत, रामायण, पवित्र कुराण, बायबल ह्या ग्रंथांचो आदार घेवन नवे पिळगेक शिक्षीत करचे पडटले. ह्या ग्रंथांचें म्हत्व पटल्या उपरांतच ते आपले जिणेंत त्या तत्वांचो आस्पाव करून घेवंक शकतले.
इतल्याचेरूच थांबूंक जावचें ना आमची संस्कृती आनीक दायज मुखार व्हरचो प्रामाणीक प्रयत्न आमकां करचो पडटलो. हें करतलो जाल्यार हे पिळगे सांगाताक आमकांय दरेक उत्सवांत भाग घेवचो पडटलो. ते उत्सव कशे मनयतात, ताचे विधी विधान जाणून घेवचे पडटले. गोंयचो शिगमो हो एकच प्रकार घेतलो जाल्यार तो वेगवेगळ्या वाठार्यांत वेगवेगळे पद्द्तीन मनयिल्लो पळोवंक मेळटा. त्याच प्रमाणे जात्रा, फेस्ता काले. पुराय वर्सभर ह्यो परबो खंय ना खंय मनयिल्ल्यो आसता. गांवपण राखून दवरिल्ल्या गावांतल्या एकाद्र्या अणभवी जाण्ट्याची मुलाखत घेवन थंयच्या दायजाची म्हायती एकठांय करपाचो वावर करून दवरप खूब गरजेचो जावन आसा. कारण मनीस आयज आसा, फाल्यां आसतलो हाची शाश्वती ना. ताचो दर्जोय एक सारको उरपाचो ना, पूण दस्तावेज रुपान आमचें दायज सासणाचें उरूंक आदार मेळूंक शकता.
एच. मनोज
9822441417
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.