भांगरभूंय | प्रतिनिधी
ह्या आमलेच्या झाडाचेर अंदूं सांवार आयला. वयर ते सकल आमल्योच आमल्यो लागल्यात. ह्या सिजनाक आमका भरपूर काम आसतलें आनी चार पयशे बोल्सांत उरतले. बापूय उलयलो.
आमच्या आंगणा कुशीकच एक बर्या वर्सा फाटलें आमलेचें झाड आसा. एक- एक आमली म्हळ्यार सादारण आंब्याची सायज. एकदम मांसाळ आनी रसाळ. रुचीक एकदम गोड. ताचें सांसव इतलें इस्तिमसावाचें जाता की खांवपी बोटां चोखीत रावतलो. ताचें लोणचें आमच्या सगळ्या सोयऱ्या- धायऱ्यांगेर पावता. ह्यो आमल्यो सान आसतना, मीठ मारुन दोणांत दवरतात. मागीर पेज वा दाळीच्या रोसा वांगडा जेवतना, त्यो तोंडाक लायत जाल्यार ‘बात बन गई।’. सामकें सर्गसुखच!
बापुय भाटांत पासय मारुन आयलो आनी आंगणांत पावतनाच ताची नजर त्या चंवरिल्ल्या, घोसा- घोसांनी आमल्यो लागिल्ल्या झाडार पडली. तो उपाट खोशी जालो. फाटलीं दोन वर्सां आमलेक चड फळां धरुंक नाशिल्ली. पूण, अंदूं म्हज्या बापायचे भाशेंत ‘झाडाचेर सांवार आयिल्लो’.
फोंडें म्हालांतल्या देवळा भायर तुम्ही शाॅपिंगाक वतात तेन्ना विंगड विंगड आकाराची आणि हडुळ्या वा तांबश्या कोराची खावपाची वस्त प्लास्टिक पोतयांनी पॅक करुन विकपाक दवरिल्ली आसता. गोंयांत येवपी भोंवडेकार तशेंच गोंयकार ताचेर झोंपय मारतात दिश्टी पडटात.
हय!! सामकें खरें. आंब्याच्या, पणसाच्या ‘साठां’क खुबूच मागणी आसा! सहजासहजी मेळनाशिल्लें हें आंबट- गोड रुचीचें सिजनल ‘साठ’, गोंयचें नांव वयर हुबयता, अशें म्हणल्यार अतिताय थारपाक ना. फोंडें तालुको, काणकोण आनी सत्तरींत हाचें उत्पादन चड प्रमाणांत जाता.
साठ करपाक मेहनतय भरपूर आसता. फांतोडेर वा आदले दीस तिनसांजेर सगळ्याक भोवून ह्यो आमल्यो एकठांय करच्यो पडटात. घरा हाडटकूच त्यो नितळ उदकान धुंवून पुसून दवरच्यो पडटात. तातुंतल्यो चडशो पिकिल्ल्यो आसतात. अर्दपिक्यो सेपारात काडून दवरतात… आनी मागीर सुरू जाता ‘साठां’ घालपाची तयारी….
पिकिल्ल्या आमल्यांचो वास चारुय दिकांनी फाकिल्लो आसता. ज्या दिसा साठ घालपाचें आसता, त्या दिसा घरच्या सगळ्यांक फांतोडेर उठचें पडटा. पिकिल्ल्या आंबल्यांचीं सालां काड. मागीर हाताच्या बोटांनी मुड्डुन मुड्डुन ताच्या गरांचो रोस काड, बाटो सेपेराद कर. उपरांत काडिल्लो गर रगड्यार वा मिक्सरार गंधा सारखो बारीक कर. आनी आतां सुरु जाता तें प्रत्यक्षांत ‘साठ’ घालप….
आदल्या तेपार हें बारीक वाटिल्लें आमल्या वा पणसाच्या गर्यांचें वाटप, कुमयाच्या वा हेर झाडांच्या पानार थापताले. पूण आतां प्लास्टिक, स्टिलाच्या ताटांचेर तें वांटप पातळायतात आनी खर वतांत सुकत दवरतात. दुसरे दिसा त्या सुकिल्ल्या साठांचेर आनीक एक थर घालतात. अशे तरेन दोन ते तीन थर एका वयर एक घालतात. एक-एकदा सांवट आसता आनी साठ मोव जावन पिड्ड्यार जावपाची शक्यताय आसता. सुणीं, मांजरां, सुकणीं हांच्या पसून साठाक जपचें पडटा. साठ एकदां बरें सुकलें, काय ताच्यो जाय तश्यो सायजी तयार करतात. ते पेड्डेर जावपाक जायना म्हणून मिरयांचो पिठो वेल्यावेर मारतात आनी साठ रुचीकय घोस्ताचें लागता.
गांवगिऱ्या वाठारांनी बायलो, चलयो जीव ओंतून हो साठांचो धंदो करतात. तातूंतल्यान तांकां चार पयशे मेळटात. येणावळ वाडटा. भांगराची वस्त कर वा घरांत नवो टिव्ही, फ्रिज वा टु व्हिलर घेवप ह्या सीजनांत जाता. खूब त्रासाचो, पूण हमखास चड फायदो दिवपी हो उद्देग !! फकत फाटल्या आनी ह्याय वर्साच्या टुरिस्ट सिजनांक पर्यटकच कमी आयिल्ल्यान, हेर धंद्या वांगडाच ह्याय धंद्याक बरोच मार बसला……
एकनाथ सामंत
9226219723
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
