भांगरभूंय | प्रतिनिधी
उदेंत्या आनी युवा अनुवादकांनी आपली कुशळटाय धारदार करीत रावंक जाय. अनुवादक जावपा खातीर कसलें कौशल्य म्हळ्यार कुशळटाय लागता तेंय पयलीं समजूंक जाय. आयचें जग हें स्पेशलायझेशनाचें. कुशळ मनीसबळ सगळ्याच वाठारांनी लागता. आस्थापनांक आनी कार्यालयांक जाय आसता.
अनुवाद कला हें कौशल्य अशेंच. कोंकणींतल्यान हेर भाशांनी आनी हेर भाशांतल्यान कोंकणींत असो हो अनुवाद आसता. कथा, कविता, नाटक ह्या साहित्य प्रकारांचो अणकार मातसो कठीण आसता. बातम्यो, तकनिकी मजकूर हांचो अणकार त्या मानान सोंपो.
अनुवादकाक शब्दकोश चाळपाची आवड जाय. उतरांची गोडी जाय. उतरांचें मर्म, सभाव आनी भाव समजुपा खातीर तांचेर प्रेम करप गरजेचें. कुत्र्याचेर, माजराचेर प्रेम केल्यार तीं मनशाळटात. उतरांय अशींच मनशाळिल्ले वरी तांचेर प्रेम करपी अनुवादकाचेर फिदा जातात. मागीर अनुवादकाक आपलें काम हो आनंदाचो खेळ जाता. वेगवेगळे शब्दकोश अनुवादकान हाता कडेन दवरूंक जाय. केन्नाय ते चाळूंक जाय. खबरांपत्रां वाचतना कठीण इंग्लीश उतरां लागलीं जाल्यार रोखडोच अर्थ सोदपाक शब्दकोश चाळूंक जाय. इंग्लीश उतरावळ बरीच व्हडली. एकेका उतराक कितलेशेच अर्थ. आनीक एक गजाल. दोन तीन उतरांचो वाक्प्रचार आपूण वाचतां हें कळपूय एकेकदां सोंपें आसना. ‘Hold at bay’ हो असोच एक वाक्प्रचार. हांगा hold आनी bay हीं उतरां शब्दकोशांत वचून पळेलीं म्हूण अर्थ लागचो ना. ‘To hold at bay’ म्हळ्यार वायट प्रतिकूल गजाल पयस दवरप.
अनुवादकाक लागता समांतर कोश. म्हणजेच पर्यायी कोश. ताका इंग्लीशींत थिसॉरस (thesaurus) म्हणटात. एकाच उतराक समानार्थी आशिल्लीं कितलींशींच उतरां तातूंत दर उतरा मुखार दिल्लीं आसतात. देखीक – कोंकणींत जर समांतर कोश आयलो जाल्यार सोबीत उतरा मुखार सुंदर, ओडलायणें, आकर्शक, शिरवंत, देखणें…. अशीं उतरां आसतलीं. हिन्दी, मराठी आनी इंग्लीश भाशेंत अशे कोश आसात. हालींसराक ऑनलायन जायते कोश आयल्यात. कोश अॅपां आयल्यांत. युवा अनुवादकांक आमचे परस ते विशीं चड माहिती आसतली. हालींसराक गुगल ट्रान्सलेट आयला. तो आदार करता. पूण ताचेर सर्वस्वी पातयेवन रावंक फावना. कारण तो यांत्रीक अणकार. मनशान हात लावचोच पडटा. ‘कावळ्या आवय’ हे ओपारीचो अणकार यंत्र करूंक शकना. वाक्प्रचार जाय तशे अनुवादीत जायनात. देखून जतनाय घेवची पडटा.
अनुवादकांक करिअर घडोवपाक खूब संदी आसात. छापील म्हळ्यार प्रिंट आनी इलॅक्ट्रॉनीक मिडियांत दर दिसा बातम्यो अणकारीत करच्यो पडटात. ते खेरीज अणकारीत केल्ल्या बातम्यांचें संपादन करचें पडटा. हे खातीर डॅस्कार अनुवादक आनी संपादकीय संस्कार करपी वृत्त संपादक लागतात. ह्या दोगांकूय बातम्यांची, घडणुकांची बरी जाण आसची पडटा. बातम्यो गतीन उण्या वेळांत अणकारीत करच्यो पडटात. सगल्यांत पयलीं आपली बातमी वार्याचेर सोडपाचेर जण एकल्याची चडाओड आसता. बातमी बेगोबेग अणकारीत करून सोशल मिडियाचेर घालपाची आसता. अणकार अचूक आनी अशुद्ध आसून चलना. शुद्धलेखन आनी व्याकरण लेगीत जितलें शुद्ध आसता तितली ताची विश्वासार्हता चड. अनुवादकाक दोनूय भाशांचेर जितलें प्रभुत्व आसत, तितलो तो चड न्याय दिवंक शकता.
आकाशवाणी, दूरदर्शन, खाजगी टीव्ही वाहिन्यो हातूंत बातम्यांच्या विभागांत अनुवादक लागतात. तशेंच संपादक लागतात. ही एक रोजगाराची बरी संद. जाका अनुवादाचें आंग आनी आवड आसा तांणी कॉलेजांत आसतनाच ते दिशेन अभ्यास करचो. दूरदर्शन, आकाशवाणी हांचे वॅबसायट आसात त्यो बातम्यो सदांच अनुवाद करून सराव करूं येता. आकाशवाणी दूरदर्शनाचेर जो बातम्यो वाचता ताका स्वता त्यो अणकारच्यो पडटात. आकाशवाणीचेर, दूरदर्शनाचेर प्रधानमंत्र्यांचो ‘मन की बात’ संदेश दर म्हयन्याक वितरायतात. रोखडोच थळावे भाशेंतलो अणकार वितरायतात. ते खेरीज केन्नाय राष्ट्रपतींचें वा राज्यपालांचें वा हेर मंत्र्यांचें उलोवप आसता वा म्हान फुडाऱ्यांच्या जिवीत कार्याचेर आदारीत रुपकां आसतात. ते खातीर अनुवादकांची गरज लागता. मूळ संहिता हिन्दी वा इंग्लीशींत येता. बेगीन, अचूकतायेन आनी जोखमीन तें करचें पडटा.
युवा अनुवादकांनी आपली तांक विकसीत करीत रावंक जाय. सातत्य गरजेचें. कारण अनुवाद ही शिकपाची एक निरंतर प्रक्रिया (continuous process).
विधानसभेंत, संसदेंत अनुवादकाची गरज लागता. खासदारान वा आमदारान सभाघरांत जर आपले भाशेंत वा इंग्लीशींत प्रस्न विचारलो जाल्यार ताचो तात्काळ अणकार करचो पडटा. न्यायालयांत वा न्यायीक प्रक्रियेंत खूब खेपे अणकार लागता. न्यायालयाक खटल्या संदर्भांत पुरावो दिलो आनी तो थळावे भाशेंत आसलो जाल्यार इंग्लीश अणकार दिवचो पडटा. मरणपत्र कोंकणींत करून आवय बापायक वाचून दाखयतना खूब खेपे वकील अनुवादकाचो आदार घेता. बँकांनी अनुवाद जाय पडटा. आरोपपत्र जर एका कर्मचाऱ्याक दिलें जाल्यार इंग्लीश नोटिशे वांगडा ताचो थळावे भाशेंतलो अणकार दिवचो पडटा. गोंयांत माहिती आनी प्रसिद्धी खातें आनी राजभास संचालनालय हातूंत पूर्ण वेळ अनुवादक आसात.
अणकाराची आवड आसल्यार ताचें शिक्षण घेवं येता. इग्नू ह्या मुक्त विद्यापिठांत अणकाराचे अभ्यासक्रम आसात. अणकार विशयांत मास्टर आनी पोस्ट ग्रॅज्युएट डिप्लोमा करूं येता. तशेंच Mass Communication विशयांत बी. ए., मास्टर वा पदविका शिक्षण घेवं येता. हें शिक्षण आसल्यार सरकारी नोकऱ्यांक बऱ्याक पडटा.
कोंकणी भाशा संविधानाचे आठवे वळेरेंत पावत सावन कोंकणीक खूब संदी मेळ्ळ्यात. दारां उकतीं जाल्यांत. तातूंत अणकार हें एक दालन. बरें बरें हेर भाशांतलें साहित्य कोंकणींत हाडूं येता. कोंकणींतलें साहित्य हेर भाशांनी म्हळ्यार हिंदींत, इंग्लीशींत व्हरूं येता. हांवें हें काम केलां. युवा अनुवादकांनी कोंकणीक गिरेस्त करपाक साहित्य आनी तकनिकी दोनूय तरांचे अणकार करचे.
इत्सूक तरणाट्यांनी स्वताक कश्ट, वावर, चिकाटी, हुशारी हे वरवीं सिद्ध करून तांकीवंत अनुवादक जावचें.
मुकेश थळी
फोंडे
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.